Αιματουρία (αίμα στα ούρα)

Δεν είναι ασυνήθιστο τα παιδιά να έχουν μερικές φορές αίμα στα ούρα τους. Κάποιες φορές, αυτό μπορεί να αλλάξει το χρώμα των ούρων. Η ανεύρεση αίματος στα ούρα ενός παιδιού μπορεί να οφείλεται σε διάφορες αιτίες, πολλές από τις οποίες υποχωρούν από μόνες τους ή αντιμετωπίζονται εύκολα.

Τι είναι η αιματουρία;

Η ύπαρξη αίματος στα ούρα ονομάζεται αιματουρία. Η μικροσκοπική αιματουρία είναι η κατάσταση κατά την οποία τα ούρα φαίνονται φυσιολογικά στην τουαλέτα ή σε έναν ουροσυλλέκτη, αλλά παρατηρείται (ανευρίσκεται) αίμα όταν τα ούρα εξετάζονται σε μικροσκόπιο. Η μακροσκοπική αιματουρία είναι η κατάσταση κατά την οποία το αίμα είναι ορατό στην τουαλέτα ή σε έναν ουροσυλλέκτη. Τα ούρα μπορεί να φαίνονται ροζ, κόκκινα ή να έχουν το χρώμα του τσαγιού ή της κόλα.

Το αίμα στα ούρα μπορεί να προέρχεται από οποιοδήποτε σημείο του ουροποιητικού συστήματος. Μπορεί να προέρχεται από τους νεφρούς, τους ουρητήρες (σωλήνες που συνδέουν τους νεφρούς με την ουροδόχο κύστη), την ουροδόχο κύστη (όπου αποθηκεύονται τα ούρα) ή την ουρήθρα (ο σωλήνας από την ουροδόχο κύστη προς το εξωτερικό του σώματος). Πολλά υγιή παιδιά έχουν μικροσκοπική αιματουρία που υποχωρεί σε λίγες εβδομάδες.

Τι προκαλεί την αιματουρία;

Οι αιτίες της αιματουρίας στα παιδιά περιλαμβάνουν:

• Έντονη σωματική άσκηση
• Ουρολοιμώξεις (λοιμώξεις του ουροποιητικού συστ
• Υψηλά επίπεδα ασβεστίου στα ούρα (ονομάζεται υπερασβεστιουρία)
• Νεφρολιθίαση
• Τραύμα ή κάκωση
• Δομικά προβλήματα ή απόφραξη του ουροποιητικού συστήματος
• Γενετικές παθήσεις
• Φλεγμονώδη νεφρική νόσο (σπειραματονεφρίτιδα)
• Καρκίνο (πολύ σπάνιο)

Ποιες εξετάσεις μπορεί να γίνουν;

Μερικές ή όλες οι παρακάτω εξετάσεις μπορεί να πραγματοποιηθούν σε περιπτώσεις αιματουρίας, ανάλογα με τα συμπτώματα που εμφανίζει το παιδί σας:

• Ταχεία εξέταση ούρων με ταινία (stick). Αυτή γίνεται συνήθως στο ιατρείο. Μπορεί να ανιχνεύσει αιματουρία. Μερικές φορές, τα αποτελέσματα της εξέτασης μπορεί να είναι λανθασμένα, επομένως η παρουσία πραγματικών ερυθρών αιμοσφαιρίων στα ούρα πρέπει να επιβεβαιωθεί με μικροσκοπική εξέταση των ούρων.
• Υπερηχογράφημα νεφρών, ουρητήρων και ουροδόχου κύστης. Με αυτή την εξέταση αναζητούνται παθήσεις, όπως κύστεις, νεφρολιθίαση, όγκοι καθώς και πολλές άλλες αιτίες αιματουρίας.
• Καλλιέργεια ούρων. Αυτή η εξέταση ελέγχει για λοίμωξη του ουροποιητικού συστήματος.
• Κρεατινίνη ορού. Αυτή η εξέταση αίματος ελέγχει πόσο καλά λειτουργούν οι νεφροί.
• Γενική εξέταση αίματος. Αυτή η εξέταση αίματος ελέγχει για αναιμία (μειωμένος αριθμός ερυθρών αιμοσφαιρίων) καθώς και για ενδείξεις λοίμωξης (αυξημένος, συνήθως, αριθμός λευκών αιμοσφαιρίων).
• Πρωτεΐνες συμπληρώματος. Αυτή η εξέταση αίματος βοηθά στη διάγνωση ορισμένων αιτιών νεφρικής νόσου που σχετίζονται με σπειραματονεφρίτιδα (φλεγμονή των νεφρών).
• Ασβέστιο ούρων. Αυτή η εξέταση ελέγχει για υψηλά επίπεδα ασβεστίου στα ούρα. Το υψηλό ασβέστιο ούρων μπορεί να προκαλέσει νεφρολιθίαση ή αίμα στα ούρα ακόμα κι αν δεν υπάρχουν λίθοι.
• Πρωτεΐνη ούρων. Αυτή η εξέταση μπορεί μερικές φορές να βοηθήσει στη διάκριση μεταξύ αιματουρίας που προκαλείται από τους ίδιους τους νεφρούς ή από την αποχετευτική μοίρα του ουροποιητικού συστήματος (ουρητήρες, ουροδόχος κύστη, ουρήθρα). Η επίμονη παρουσία πρωτεΐνης στα ούρα σε συνδυασμό με αιματουρία υποδηλώνει μερικές φορές πρόβλημα στους νεφρούς.
• Βιοψία νεφρού. Αυτή η εξέταση απαιτείται, όταν ο/η Ιατρός υποψιάζεται ότι μπορεί να υπάρχει βλάβη σε συγκεκριμένες δομές των νεφρών. Η βιοψία νεφρού πραγματοποιείται στο νοσοκομείο. Στο πρώτο στάδιο χορηγείται αναισθησία στο παιδί. . Στη συνέχεια, χρησιμοποιείται μια βελόνα για να ληφθεί ένα μικρό δείγμα ιστού από τον νεφρό. Τα περισσότερα παιδιά με αίμα στα ούρα δεν χρειάζονται αυτή την εξέταση.
• Κυστεοσκόπηση. Αυτή η εξέταση ελέγχει για αιμορραγία από τους ουρητήρες, την ουροδόχο κύστη ή την ουρήθρα. Είναι σπάνιο τα παιδιά να χρειαστούν κυστεοσκόπηση. Για αυτή την εξέταση, ο/η Παιδοουρολόγος εισάγει ένα στενό σωλήνα με μια μικροσκοπική κάμερα στο άκρο του για να εξετάσει την ουροδόχο κύστη και την ουρήθρα και να εντοπίσει την αιτία της αιματουρίας.

Τι θεραπευτικές επιλογές υπάρχουν;

Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία της αιματουρίας. Συχνά, δεν απαιτείται καμία θεραπεία. Οι λοιμώξεις αντιμετωπίζονται με αντιβιοτικά. Εάν παρατηρηθούν υψηλά επίπεδα ασβεστίου στα ούρα, μπορεί να συστηθούν αλλαγές στη διατροφή, όπως περιορισμός στην κατανάλωση αλατιού και αύξηση της πρόσληψης νερού. Μερικές φορές, μπορεί, επίσης, να συνταγογραφηθούν φάρμακα για τη μείωση των επιπέδων ασβεστίου στα ούρα.

Σε ασθενείς με σπειραματονεφρίτιδα, η θεραπεία περιλαμβάνει φάρμακα, όπως στεροειδή ή άλλα ισχυρότερα φάρμακα, που μειώνουν τη φλεγμονή στον νεφρό. Σε ορισμένα παιδιά χορηγείται, επίσης,φαρμακευτική αγωγή για τον έλεγχο της υψηλής αρτηριακής πίεσης.

Οι λίθοι (πέτρες) στα νεφρά δεν απαιτούν πάντα θεραπεία, αλλά μπορεί να χρειαστεί να αφαιρεθούν εάν προκαλούν πόνο ή λοιμώξεις. Εάν στο παιδί σας τείνουν να σχηματίζονται πέτρες στους νεφρούς, μπορεί να χρειαστούν επιπλέον εξετάσεις ούρων και/ή αίματος.

Σε περίπου 1 στις 4 περιπτώσεις, οι θεράποντες Ιατροί μπορεί να αδυνατούν να εντοπίσουν την αιτία της αιματουρίας. Αν όλες οι εξετάσεις είναι φυσιολογικές και το αίμα παραμένει στα ούρα, συνιστώνται ετήσιοι έλεγχοι για να διασφαλιστεί ότι ο/η ασθενής δεν αναπτύσσει νεφρική νόσο.

Πότε θα πρέπει να επικοινωνήσω με τον/την Παιδίατρο;

• Αν το παιδί σας συνεχίζει να έχει αίμα στα ούρα και/ή παρουσιάζει συμπτώματα από το ουροποιητικό σύστημα (όπως πολύ συχνή ούρηση, πόνο κατά την ούρηση ή πόνο στην κοιλιά, την πλάτη ή τα πλευρά)
• Αν υπάρχει πυρετός, πόνος στα πλευρά ή στην πλάτη
• Αν το παιδί σας παρουσιάσει οίδημα (πρήζεται) και φαίνεται να ουρεί λιγότερο
• Αν το παιδί σας είναι ασυνήθιστα ευερέθιστο, έχει συχνούς πονοκεφάλους ή μειωμένη ενέργεια
• Αν υπάρχουν άλλα συμπτώματα, όπως πόνος στις αρθρώσεις ή εξάνθημα