Πέντε τρόποι για να προστατεύσετε τα παιδιά σας από το μεταβολικό σύνδρομο: Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής εξηγεί

Στην ενήλικη ζωή, το μεταβολικό σύνδρομο—μια ομάδα διαταραχών που ορίζεται από την ταυτόχρονη παρουσία τουλάχιστον 3 από 5 παράγοντες κινδύνου, συμπεριλαμβανομένης της κεντρικής παχυσαρκίας, της υψηλής αρτηριακής πίεσης, του υψηλού σακχάρου αίματος, της μη φυσιολογικής χοληστερόλης και των υψηλών επιπέδων τριγλυκεριδίων— αποτελεί ισχυρό προγνωστικό δείκτη για την εμφάνιση καρδιαγγειακής νόσου και σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Ωστόσο, ο καθορισμός του μεταβολικού συνδρόμου στην παιδική ηλικία είναι πιο σύνθετος, καθώς δεν υπάρχει ακόμη ένας καθολικά αποδεκτός και ομοιόμορφος ορισμός για τα παιδιά.

Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής αναγνωρίζει ότι τα παιδιά δεν είναι μικροί ενήλικες, γι’ αυτό συστήνει στους παιδιάτρους (και στους γονείς) να εστιάζουν περισσότερο στους παράγοντες κινδύνου και στους ελέγχους όταν προσεγγίζουν την πρόληψη του μεταβολικού συνδρόμου σε παιδιά και εφήβους.

Βήματα για να μειώσετε τις πιθανότητες να εμφανίσουν τα παιδιά παράγοντες κινδύνου για μεταβολικό σύνδρομο:

1. Βελτιώστε το τι τρώει και τι πίνει το παιδί σας. Ανάμεσα στους πολλούς διατροφικούς παράγοντες που σχετίζονται με την παχυσαρκία, η έλλειψη κατανάλωσης προϊόντων ολικής άλεσης και η χαμηλή πρόσληψη φυτικών ινών συσχετίζονται περισσότερο με την ανάπτυξη της αντίστασης στην ινσουλίνη. Αντίθετα, η υψηλότερη κατανάλωση φρούτων και λαχανικών — που συμβάλλει στις φυτικές ίνες καθώς και στα μικροθρεπτικά συστατικά—είναι γνωστό ότι μειώνει τον κίνδυνο αθηροσκληρωτικής καρδιαγγειακής νόσου στην ενήλικη ζωή. Μια δίαιτα υψηλή σε θερμίδες και χαμηλή σε θρεπτικά συστατικά, καθώς και η κατανάλωση πολλών fast food τροφών και ζαχαρούχων ποτών, μπορεί να θέσει τα παιδιά σε κίνδυνο για το μεταβολικό σύνδρομο.
2. Επαρκής σωματική άσκηση. Η σωματική άσκηση είναι ωφέλιμη για τη διαχείριση του βάρους. Αντικαθιστώντας μόνο μία από τις ώρες που περνούν μπροστά από μια οθόνη κάθε μέρα με μια δραστηριότητα που αυξάνει την κυκλοφορία του αίματος, τα παιδιά μπορούν να βελτιώσουν δραματικά την αρτηριακή πίεση, τη χοληστερόλη και την ευαισθησία στην ινσουλίνη.
3. Παρακολουθήστε τον χρόνο χρήσης οθονών. Ο αριθμός των ωρών που ένα παιδί περνά κάθε μέρα μπροστά από μια οθόνη σχετίζεται άμεσα με τον δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ) και τις θερμίδες που καταναλώνονται καθημερινά. Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής αποθαρρύνει τη χρήση οθονών, εκτός από την περίπτωση της βιντεοκλήσης, πριν από την ηλικία των 18- 24 μηνών. Συνιστά, επίσης, στους παιδιάτρους να βοηθούν τις οικογένειες να αναπτύξουν ένα συγκεκριμένο οικογενειακό σχέδιο , το οποίο θα διασφαλίζει ότι ο ψυχαγωγικός χρόνος χρήσης οθόνης κάθε παιδιού δεν αντικαθιστά υγιείς συμπεριφορικούς παράγοντες, όπως ο επαρκής ύπνος και η σωματική δραστηριότητα.
4. Επάρκεια ύπνου. Οι λίγες ώρες ύπνου αυξάνουν τον καρδιομεταβολικό κίνδυνο σε εφήβους με παχυσαρκία—ακόμα και όταν λαμβάνεται υπόψη ο βαθμός παχυσαρκίας και τα επίπεδα σωματικής δραστηριότητας. Μερικές μελέτες σε ενήλικες και παιδιά έχουν διαπιστώσει ότι τόσο ο υπερβολικός όσο και ο ανεπαρκής ύπνος είναι προβληματικός.
5. Αποφύγετε την έκθεση στον καπνό του τσιγάρου. Καμία έκπληξη εδώ—είναι ίσως το χειρότερο πράγμα που μπορούν να κάνουν οι άνθρωποι στην καρδιά και στους πνεύμονές τους. Είτε μόνο του είτε σε συνδυασμό με παράγοντες κινδύνου του μεταβολικού συνδρόμου, το κάπνισμα αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο το παιδί σας να αναπτύξει καρδιακή νόσο.

Έλεγχος παραγόντων κινδύνου κατά τις ιατρικές επισκέψεις των παιδιών:

• Παχυσαρκία. Συνιστάται ετήσιος έλεγχος για παχυσαρκία σε όλα τα παιδιά χρησιμοποιώντας τον τύπο ΔΜΣ. Οι παιδίατροι μπορούν να παραπέμψουν παιδιά με ΔΜΣ ίσο ή μεγαλύτερο από το 95ο εκατοστημόριο στα ειδικά ιατρεία και τις μονάδες παχυσαρκίας προκειμένου για τον ολοκληρωμένο έλεγχο, τη διάγνωση και την αντιμετώπιση του αυξημένου βάρους σε παιδιά και εφήβους. Παιδίατροι με εξειδίκευση σε αυτόν τον τομέα μπορούν επίσης να βοηθήσουν τα παιδιά στο δικό τους ιατρείο.
• Υψηλό σάκχαρο (διαταραχές γλυκόζης). Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής συνιστά να ελέγχονται παιδιά ηλικίας 10 ετών ή μεγαλύτερα (ή σε εφηβεία) με ΔΜΣ ίσο ή μεγαλύτερο από το 85ο εκατοστημόριο και 2 επιπλέον παράγοντες κινδύνου με εξέταση των επιπέδων γλυκόζης νηστείας κάθε 2 χρόνια. Παιδιά στα οποία έχει διαπιστωθεί ότι έχουν προδιαβήτη ή διαβήτη τύπου 2 κατά τον έλεγχο μπορούν να παραπεμφθούν σε παιδοενδοκρινολόγο για διαχείριση και/ή παρακολούθηση.
• Υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση). Όλα τα παιδιά πρέπει να ελέγχονται ετησίως για υψηλή αρτηριακή πίεση. Αυτό μπορεί να γίνει κατά την ετήσια επίσκεψη του παιδιού σας στον/στην παιδίατρο.
• Χοληστερόλη. Ένας έλεγχος της μη-HDL χοληστερόλης χωρίς νηστεία ή ένας έλεγχος λιπιδίων με νηστεία πρέπει να πραγματοποιηθεί σε όλα τα παιδιά ηλικίας 9 έως 11 ετών. Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής συνιστά επίσης ένα πλήρες προφίλ λιπιδίων με νηστεία σε παιδιά με ΔΜΣ ίσο ή μεγαλύτερο του 85ου εκατοστημορίου. Δείτε Επίπεδα Χοληστερόλης σε παιδιά και εφήβους για περισσότερες πληροφορίες.

Αντιμετώπιση των παραγόντων κινδύνου:

Αν το παιδί σας έχει πολλαπλούς παράγοντες κινδύνου για μεταβολικό σύνδρομο, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα αναπτύξει καρδιακή νόσο ή διαβήτη, αλλά οι πιθανότητες αυξάνονται—ειδικά αν οι εν λόγω παράγοντες κινδύνου δεν προληφθούν ή εξαλειφθούν. Για μερικά παιδιά, οι αλλαγές στον τρόπο ζωής μπορεί να είναι αρκετές για να μειωθεί ο κίνδυνος μελλοντικής εμφάνισης σοβαρής νόσου. Μην ξεχνάτε ότι είναι πιο εύκολο για τα παιδιά να κάνουν καλύτερες επιλογές αν βλέπουν τους γονείς τους να κάνουν το ίδιο!

​

​