Βοηθώντας τα παιδιά να χτίσουν έναν υγιή και ενεργό τρόπο ζωής : Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής εξηγεί

Οι γονείς μου αναφέρουν ότι συχνά νιώθουν εξουθενωμένοι από τη συνεχή πληθώρα συμβουλών που δέχονται σχετικά α την υγεία των παιδιών τους. Ως παιδίατρος και διαιτολόγος-διατροφολόγο, αλλά και ως γονιός, γνωρίζω αυτό το αίσθημα — ειδικά όταν πρόκειται να βοηθήσεις το παιδί σου να είναι όσο το δυνατόν πιο υγιές και να προλάβεις προβλήματα.

Οι ειδήσεις προειδοποιούν για τους κινδύνους των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, των ζαχαρούχων ροφημάτων και της υπερβολικής χρήσης οθονών στα παιδιά μας. Γνωρίζουμε από πρώτο χέρι τις προκλήσεις της ανατροφής ψυχικά και σωματικά υγιών παιδιών και εφήβων σε περιβάλλοντα μάλιστα που μερικές φορές φαίνεται να μας εμποδίζουν.

Κάνοντας την υγιεινή επιλογή την εύκολη επιλογή

Με μια πρόσφατα δημοσιευμένη κλινική αναφορά, η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής στοχεύει να κινητοποιήσει και να υποστηρίξει γονείς, παιδιάτρους και κοινότητες ώστε να αντιμετωπίσουν αυτά τα ζητήματα από κοινού.

Αυτό θα πρέπει να συμβεί σε όλα τα επίπεδα, από την υποστήριξη μεμονωμένων παιδιών και οικογενειών έως την προώθηση υγιέστερων σχολείων, κοινοτήτων και πολιτικών που θα κάνουν την υγιεινή επιλογή την εύκολη επιλογή. Ο κοινός μας στόχος: να διασφαλίσουμε ότι τα παιδιά θα έχουν πρόσβαση σε ό,τι χρειάζονται για να ζήσουν μια πιο υγιή και ενεργό ζωή.

Γιατί ο υγιής τρόπος ζωής και το βάρος περιλαμβάνουν περισσότερα από τη διατροφή και την άσκηση

Η έκθεσή μας παρέχει εργαλεία και πόρους για τη βελτιστοποίηση της υγείας ανεξάρτητα από το βάρος του παιδιού. Παρά ταύτα, οι οδηγίες βασίζονται στην επιστημονική γνώση για τις αποτελεσματικότερες στρατηγικές για την πρόληψη της παχυσαρκίας σε κάθε ηλικιακό στάδιο, από τη βρεφική ηλικία ως και την εφηβεία.

Αναδεικνύεται το γεγονός ότι πρόκειται για κάτι πολύ περισσότερο από την υγιεινή διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα. Αν και αυτοί είναι κυρίαρχοι παράγοντες που επηρεάζουν την υγεία και το βάρος ενός παιδιού, αποτελούν μόνο ένα κομμάτι ς άλλων ποικίλων επιρροών.

Σημαντικοί παράγοντες που επηρεάζουν την υγεία και το βάρος ενός παιδιού

• Διατροφή. Ο καθορισμός τακτικών ωρών γεύματος και κατανάλωσης σνακ μπορεί να υποστηρίξει ένα υγιές βάρος. Ένα άλλο σημαντικό στοιχείο: η αυξημένη κατανάλωση υγιεινών τροφών όπως φρούτων, λαχανικών και προϊόντων ολικής άλεσης, και η ταυτόχρονη ελαχιστοποίηση κατανάλωση των ζαχαρούχων ποτών και των επεξεργασμένων τροφίμων που είναι γεμάτα με πρόσθετα. Επίσης, γνωρίζουμε ότι βοηθάει όταν τα παιδιά μαθαίνουν να χρησιμοποιούν τα σήματα της πείνας και της πληρότητας για να επιλέξουν τι τρώνε και πίνουν, αντί για άλλους παράγοντες όπως η ποσότητα του φαγητού στο πιάτο τους.
• Σωματική δραστηριότητα. Τα παιδιά χρειάζονται σωματική δραστηριότητα κάθε μέρα—είτε αυτό είναι το να παίζουν αθλήματα, να παίζουν παιχνίδια έξω, να βοηθούν στις δουλειές του σπιτιού, να περπατούν ή να κάνουν ποδήλατο μέχρι το σχολείο, να συμμετέχουν στη φυσική αγωγή, να κάνουν μια οικογενειακή βόλτα ή οποιαδήποτε άλλη σωματική δραστηριότητα απολαμβάνουν.
• Ύπνος. Όταν τα παιδιά (και οι ενήλικες) δεν κοιμούνται αρκετά, το σώμα απελευθερώνει ορμόνες στρες για να τους βοηθήσει να περάσουν τη μέρα. Αυτά τα βιολογικά μοτίβα επηρεάζουν την όρεξη και τον τρόπο που το σώμα μας καίει (ή αποθηκεύει) τις περίσσιες θερμίδες. Μελέτες συνδέουν τον ανεπαρκή ύπνο με την αύξηση του βάρους, και η έλλειψη ύπνου μπορεί να επιδεινώσει θέματα υγείας όπως ο διαβήτης. Επιπλέον, ο κακός ύπνος συνδέεται με μειωμένη συγκέντρωση και προσοχή και με συμπεριφορικά προβλήματα.
• Υγιής χρήση της τεχνολογίας. Αυτό το θέμα σχετίζεται στενά με τον ύπνο, καθώς ο χρόνος οθόνης πριν από τον ύπνο επηρεάζει τον κύκλο του ύπνου. Αλλά είναι επίσης ένας παράγοντας στη δημιουργία χρόνου για υγιείς δραστηριότητες που μας κάνουν να κινούμαστε. Τα παιχνίδια, η τηλεόραση, τα smartphones και άλλες συσκευές πολυμέσων μπορούν να καταναλώσουν τις ώρες που τα παιδιά μας χρειάζονται για να παίξουν ελεύθερα, αθλήματα και κοινωνικοποίηση. Τα παιδιά που τρώνε όσο είναι μπροστά στην οθόνη επίσης διακινδυνεύουν ασυνείδητη και υπερβολική πρόσληψη τροφής. Η υπερβολική χρήση των μέσων μπορεί επίσης να επηρεάσει αρνητικά την ψυχική υγεία και την ευεξία.
• Συναισθηματικά και κοινωνικά θέματα. Το να αισθάνονται ότι τα αγαπούν, ότι τα βλέπουν και τα εκτιμούν είναι εξίσου σημαντικά για την υγεία του παιδιού σας όπως η διατροφή και η άσκηση. Ο εγκέφαλος και το σώμα είναι ένα σύστημα. Έτσι, όταν τα παιδιά αισθάνονται ασφαλή και προστατευμένα, τα σώματά τους λειτουργούν καλά. Όταν απειλούνται από επιβλαβή θέματα όπως η φυλετική διάκριση, η κακοποίηση, ο εκφοβισμός, ή η πίεση να φαίνονται ή να συμπεριφέρονται με ένα συγκεκριμένο τρόπο (συχνά τροφοδοτούμενη από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης), η υγεία τους μπορεί να υποφέρει.

Αντιμετώπιση προβλημάτων που μπορείτε να ελέγξετε: Έξι πρακτικές συμβουλές για τους γονείς

1. Βοηθήστε τα παιδιά να κατανοήσουν τι περιλαμβάνει ένα ισορροπημένο πιάτο

Η εκπαίδευση στη σωστή διατροφή μπορεί να αποτελέσει μια ευχάριστη οικογενειακή δραστηριότητα. Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής συνιστά την κατανάλωση ποικιλίας τροφίμων, φρούτων, λαχανικών, προϊόντων ολικής άλεσης, άπαχων πρωτεϊνών και γαλακτοκομικών, με παράλληλο περιορισμό των προστιθέμενων σακχάρων, του νατρίου και των υπερεπεξεργασμένων προϊόντων.

Συζητήστε με τα παιδιά γιατί αυτές οι τροφές συμβάλλουν στην υγιή ανάπτυξη και ενθαρρύνετέ τα να συμμετέχουν ενεργά: να επιλέγουν φρούτα και λαχανικά ή να βοηθούν σε απλές μαγειρικές δραστηριότητες. Αυτή η βιωματική προσέγγιση ενισχύει την αυτοπεποίθηση και καλλιεργεί υγιεινές συνήθειες για όλη τη ζωή.

2. Επιλέξτε το νερό για ποτό σας

Το πιο υγιεινό ποτό είναι το απλό νερό. Περιορίστε όσο το δυνατόν περισσότερο την κατανάλωση γλυκών ποτών, όπως χυμοί (ακόμη και 100%), αναψυκτικά τύπου σόδα, αθλητικά ποτά και φρουτοποτά. Ιδανικά, στοχεύστε σε ένα ή λιγότερα ζαχαρούχα ποτά την εβδομάδα (και καθόλου για βρέφη και νήπια). Πρόσθετο πλεονέκτημα: η κατανάλωση άφθονου νερού προλαμβάνει την τερηδόνα και την ουλίτιδα, ενώ θέτει τις βάσεις για την καλή στοματική υγείας.

3. Περιορίστε τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα.

Οι υπερεπεξεργασμένες τροφές (συνήθως προϊόντα με έντονα επεξεργασμένη συσκευασία και μεγάλες λίστες συστατικών με δύσκολες λέξεις να τις προφέρετε) είναι ευρέως διαθέσιμες. Αν και δεν είναι πάντα εφικτό να αποφεύγονται πλήρως, είναι σημαντικό να περιορίζεται η κατανάλωσή τους. Βοηθήστε τα παιδιά και τους εφήβους να μάθουν τα οφέλη από την κατανάλωση ακατέργαστων τροφίμων όπως φρούτα και λαχανικά. Παράλληλα, συζητήστε μαζί τους τους κινδύνους της υπερβολικής κατανάλωσης «junk food», το οποίο συχνά είναι πλούσιο σε ζάχαρη και αλάτι, δεν προκαλεί αίσθημα κορεσμού και οδηγεί σε υπερκατανάλωση

4. Δημιουργήστε ένα οικογενειακό σχέδιο χρήσης μέσων με οθόνη

Τα παιδιά (και οι ενήλικες) θα ωφεληθούν από λογικά όρια χρόνου στην χρήση οθονών ώστε να υπάρχει χώρος για άλλες υγιεινές δραστηριότητες. Συμπεριλάβετε τα παιδιά στη διαμόρφωση ενός οικογενειακού σχεδίου χρήσης μέσων που θα ακολουθεί όλη η οικογένεια. Ένα τέτοιο σχέδιο μπορεί επίσης να συμβάλει στην αποφυγή επιβλαβών επιπτώσεων στον ύπνο, διασφαλίζοντας επαρκή ξεκούραση.

5. Ενσωματώστε την κίνηση στην καθημερινή σας ζωή.

Στη σύγχρονη εποχή όπου κυριαρχεί η καθιστική συμπεριφορά, η ενσωμάτωση της κίνησης μπορεί να αποτελεί πρόκληση. Ωστόσο, όταν οι γονείς την καθιστούν προτεραιότητα, τα παιδιά ωφελούνται σημαντικά.

Τα οργανωμένα αθλήματα, αν και είναι ένας εξαιρετικός τρόπος για καλύτερη υγεία και βελτιωμένη φυσική κατάσταση δεν είναι η μοναδική επιλογή. Οι οικογένειες μπορούν να απολαμβάνουν δραστηριότητες όπως περπάτημα, ποδηλασία, κολύμπι, οικιακές εργασίες ή ενεργητικές διακοπές (πεζοπορία, ποδηλασία, κολύμπι θαλάσσια σπορ κ.ά.). Σε εσωτερικούς χώρους, μπορείτε να δοκιμάσετε ενεργά βιντεοπαιχνίδια ή διαδικτυακά μαθήματα γυμναστικής για να ενισχύσετε τους μύες, να βελτιώσετε τον συντονισμό και να εκτονώσετε την ένταση.

6. Κάντε τη διαχείριση του στρες μια οικογενειακή προτεραιότητα.

Όπως ακριβώς με την άσκηση, τα παιδιά θα ακολουθήσουν το παράδειγμα που τους δίνουν οι γονείς. Όταν τα προγράμματά σας για εργασία , σχολείο και κοινωνική ζωή είναι υπερφορτωμένα με τόσες υποχρεώσεις που δεν υπάρχει χώρος για ξεκούραση, σκεφτείτε τι μπορείτε να αφήσετε. Η ξεκούραση και η χαλάρωση βοηθούν στην αποκατάσταση του οργανισμού μετά από μια απαιτητική ημέρα ή εβδομάδα.. Για συμβουλές σχετικά με το πώς να βοηθήσετε τα παιδιά και τους εφήβους να δημιουργήσουν τις δικές τους ρουτίνες χαλάρωσης, δείτε αυτό το άρθρο.

Προκλήσεις που οι οικογένειες δεν μπορούν να λύσουν μόνες τους

Οι γονείς και οι φροντιστές διαμορφώνουν σε μεγάλο βαθμό τις καθημερινές συνήθειες των παιδιών, όπως τα γεύματα, ο ύπνος, η σωματική δραστηριότητα και η χρήση οθονών. Ωστόσο, όταν το ευρύτερο περιβάλλον δεν υποστηρίζει αυτές τις υγιεινές επιλογές, ακόμη και οι πιο ενημερωμένοι και καλοπροαίρετοι γονείς ή τα πιο παρακινημένα παιδιά αντιμετωπίζουν έναν άνισο αγώνα.

Για παράδειγμα, η ανατροφή ενός υγιούς και δραστήριου παιδιού είναι ευκολότερη όταν:

• Οι γειτονιές προσφέρουν πολλούς και ασφαλείς χώρους όπου τα παιδιά μπορούν να τρέξουν, να παίξουν και να απολαύσουν ομαδικά αθλήματα. Αυτό περιλαμβάνει ασφαλείς δρόμους για να περπατούν ή να πηγαίνουν με ποδήλατο στο σχολείο.
• Οι οικογένειες έχουν πρόσβαση σε φρέσκα, θρεπτικά τρόφιμα κοντά στο σπίτι σε τιμές που μπορούν να αντέξουν, καθώς και σε υπηρεσίες και πόρους όπως μαθήματα μαγειρικής και προγράμματα διατροφής. Αυτά διευκολύνουν την προετοιμασία πιο υγιεινών σπιτικών γευμάτων.
• Τα πρότυπα του κιλικίου στο σχολείο υποστηρίζουν υγιεινή διατροφή, συμπεριλαμβανομένων των επιλογών "à la carte". Αυτό βοηθά τα παιδιά και τους εφήβους να επιλέγουν εξ ορισμού πιο υγιεινές επιλογές.
• Η χρήση μέσων και οθονών γίνεται με ισορροπία και υπό την επίβλεψη ενηλίκων, με πολιτικές που προστατεύουν τα παιδιά και τους εφήβους από τις αρνητικές επιπτώσεις της υπερβολικής ή ακατάλληλης χρήσης οθονών.
• Η αλλαγή της ώρας έναρξης μαθημάτων με μετάθεσή της πιο αργά υιοθετείται σε γυμνάσια και λύκεια ανά τον κόσμο για να υποστηρίξουν τον καλύτερο ύπνο.
• Υπάρχουν πολιτικές (όπω η επισήμανση τροφίμων) που μειώνουν την κατανάλωση ανθυγιεινών προϊόντων ιδίως των υπερεπεξεργασμένων τροφών και ζαχαρούχων ποτόων και αυξάνουν τη διαθεσιμότητα υγιεινών επιλογών.
• Τα παιδιά, οι έφηβοι και οι οικογένειές τους δεν αντιμετωπίζουν παράγοντες όπως διακρίσεις, τοξικό στρες, επισιτιστική ή στεγαστική ανασφάλεια ή άλλες κοινωνικές δυσκολίες που επηρεάζουν την υγεία.

Καθώς οι περισσότεροι άνθρωποι δεν ζούμε σε ιδανικές συνθήκες, είναι απαραίτητη η υποστήριξη από τα σχολεία, τα συστήματα υγείας και την κοινότητα για τη διαμόρφωση ενός πιο υγιούς περιβάλλοντος για τα παιδιά.

Πώς ο παιδίατρός σας μπορεί να σας υποστηρίξει

Η συνεργασία με τον/την παιδίατρό σας μπορεί να σας βοηθήσει να δημιουργήσετε υγιείς ρουτίνες ύπνου, να ορίσετε λογικά όρια στον χρόνο χρήσης οθόνης και να αντιμετωπίσετε τις πηγές στρες ς που το παιδί σας θα συναντήσει στον ευρύτερο κόσμο.

Για παράδειγμα, οι παιδίατροι και άλλοι επαγγελματίες υγείας ς μπορούν:

• Να κατανοήσουν τον τρόπο ζωής, την κουλτούρα και τις προκλήσεις κάθε οικογένειας στην υιοθέτηση υγιεινών διατροφικών συνηθειών, σωματικής δραστηριότητας και διαχείρισης του στρες.
• Να προτείνουν πρακτικούς τρόπους στους γονείς για να αντιμετωπίσουν συγκεκριμένα ζητήματα—για παράδειγμα, την πρόκληση της θέσπισης τακτικών ωρών οικογενειακών γευμάτων, τα οποία έχουν αποδειχθεί ότι υποστηρίζουν το υγιές βάρος στα παιδιά.
• Να κατανοήσουν την επίδραση που μπορεί να έχουν οι κοινωνικοί παράγοντες—επίσης γνωστοί ως κοινωνικοί παράγοντες υγείας—στην ευημερία μιας οικογένειας.
• Να δείξουν κατανόηση και ενδιαφέρον για τις ατομικές και οικογενειακές ανάγκες, εξερευνώντας τρόπους με τους οποίους οι γονείς μπορούν να φροντίσουν παιδιά που αντιμετωπίζουν διακρίσεις, εκφοβισμό, κακοποίηση ή ακραίες κοινωνικές πιέσεις που μπορούν να βλάψουν την υγεία τους.
• Να στηρίξουν παιδιά και οικογένειες που επηρεάζονται από διατροφικές διαταραχές, ξεκινώντας με τακτικούς ελέγχους που βοηθούν στην έγκαιρη αναγνώριση δυσκολιών στη διατροφή.
• Όταν τα παιδιά χρειάζονται βοήθεια για να φτάσουν σε ένα υγιέστερο βάρος, να εξερευνήσουν πιθανές λύσεις με τις οικογένειες με έναν ανοιχτό και μη επικριτικό τρόπο.
• Να συνεργαστούν με γονείς και παιδιά για να δημιουργήσουν ένα σχέδιο θεραπείας που τονίζει την καλή υγεία σήμερα ενώ διαμορφώνει δεξιότητες που θα τους ωφελήσουν μακροπρόθεσμα.