Επαφή με κεντρί ή φτερά πτηνών

Εκείνες οι όμορφες καλοκαιρινές και πρώιμες φθινοπωρινές μέρες που μας καλούν στο ύπαιθρο, συχνά μας εκθέτουν σε πολλά έντομα. Αυτό περιλαμβάνει και τα έντομα που έχουν κεντρί. Το τσίμπημα από κεντρί συνήθως προκαλεί πόνο. Αλλά για κάποιους ανθρώπους, το τσίμπημα από κεντρί μπορεί να οδηγήσει σε μια σοβαρή, ακόμα και θανατηφόρα αλλεργική αντίδραση — συμπεριλαμβανομένων σοβαρών προβλημάτων στους πνεύμονες και στην αναπνοή. Αυτό μπορεί να είναι ιδιαίτερα επικίνδυνο για ένα παιδί που έχει άσθμα ή άλλες αναπνευστικές δυσκολίες.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής καταγράφονται περίπου 50 έως 100 θάνατοι ετησίως από αναφυλαξία ως αποτέλεσμα τσιμπήματος εντόμων. Αν και αυτός ο αριθμός είναι χαμηλός σε σύγκριση με τους χιλιάδες θανάτους από αναφυλαξία εξαιτίας τροφικών αλλεργιών και αλλεργιών σε φάρμακα κάθε χρόνο, πολλοί από τους θανάτους που σχετίζονται με τσιμπήματα θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί.

Αλλεργίες και άσθμα, έντομα και ανοσοποιητικό σύστημα

Μέλισσες, σφήκες, σέρσεγκες, κίτρινες σφήκες και εισαγόμενα κόκκινα μυρμήγκια είναι οι κύριοι «κακοποιοί» του αναπνευστικού ή ανοσοποιητικού συστήματος σε τέτοιες περιπτώσεις. Ωστόσο, η φύση του ανοσοποιητικού συστήματος του εν δυνάμει θύματος και η ευαισθησία στο δηλητήριο του εντόμου είναι οι παράγοντες που πυροδοτούν την αντίδραση.

Σε σοβαρές αντιδράσεις, η αλλεργική ανοσολογική απόκριση του παιδιού στο κέντρισμα έχει ως αποτέλεσμα τη συστολή των αεραγωγών, κάνοντας την αναπνοή δύσκολη ή αδύνατη. Τα παιδιά που βιώνουν αναφυλαξία θα πρέπει να λάβουν άμεσα επείγουσα ιατρική περίθαλψη. Μία από τις πιο κοινές επείγουσες θεραπείες είναι η επινεφρίνη — μια άλλη λέξη για την αδρεναλίνη — η οποία βοηθά στο άνοιγμα των αεραγωγών, μειώνοντας τον σπασμό των μυών που περικλείουν τους αεραγωγούς.

Συνήθως η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων που τσιμπούνται από κάποιο έντομο δεν θα έχουν καθόλου σοβαρή αντίδραση, πόσο μάλλον μια αναφυλακτική αντίδραση. Αυτό ισχύει ακόμα και για εκείνους που έχουν άσθμα ή άλλες πνευμονικές παθήσεις. Επίσης, κάθε ασθενής που βιώνει αναφυλαξία μπορεί να εμφανίσει τα συμπτώματα του άσθματος, είτε πραγματικά έχει άσθμα είτε όχι. 

Ωστόσο, εάν το άτομο που τσιμπήθηκε από κάποιο έντομο με κεντρί είναι αλλεργικό και έχει άσθμα ή άλλη πνευμονική νόσο, η αντίδραση είναι δυνητικά πιο επικίνδυνη. (Δείτε «Έντομα με κεντρί και άσθμα» παρακάτω).

Βρίσκεται το παιδί σας σε κίνδυνο;

Πώς ξέρετε αν εσείς ή τα παιδιά σας είστε αλλεργικοί στα τσιμπήματα εντόμων; Συνήθως, οι παιδοαλλεργιολόγοι αναφέρουν ότι για να διαπιστωθεί αν κάποιος έχει αλλεργία στο τσίμπημα από ένα έντομο, πρέπει να έχει προηγηθεί έκθεση στο αλλεργιογόνο, δηλαδή σε αυτό που προκαλεί την αντίδραση, ουσιαστικά δηλαδή να έχει κάποιος τσιμπηθεί από το έντομο. Για ασθενείς που η αλλεργία τους σε κάποιο τσίμπημα εντόμου έχει διαπιστωθεί, υπάρχουν διάφορες προτάσεις για την πορεία.

Η ανοσοθεραπεία με δηλητήριο είναι μια προσέγγιση για την αντιμετώπιση της αλλεργίας. Οι ασθενείς που λαμβάνουν αυτή τη θεραπεία κάνουν ενέσεις μικρών δόσεων του αλλεργιογόνου — για παράδειγμα, δηλητήριο μέλισσας — που σταδιακά ενισχύουν την αντίσταση του ανοσοποιητικού συστήματος στα αποτελέσματα του δηλητηρίου. Πολλοί επαγγελματίες μελισσοκόμοι, για παράδειγμα, έχουν κεντριστεί τόσο συχνά που το ανοσοποιητικό τους σύστημα σχεδόν δεν αντιδρά στο δηλητήριο.

Είναι, επίσης, καλή ιδέα για άτομα αλλεργικά σε κεντρίσματα εντόμων να κουβαλούν μαζί τους μια αυτό-εφαρμόσιμη δόση επινεφρίνης, προκειμένου να είναι προετοιμασμένα για μια έκτακτη ανάγκη αναφυλαξίας. Οι γονείς αλλεργικών παιδιών θα πρέπει να βεβαιωθούν ότι οι δάσκαλοι και τα μέλη του εκπαιδευτικού προσωπικού του σχολείου, οι σύμβουλοι κατασκηνώσεων, οι προπονητές και άλλοι υπεύθυνοι δραστηριοτήτων γνωρίζουν για την αλλεργία του παιδιού τους. Οι εγκαταστάσεις θα πρέπει να είναι εξοπλισμένες με επινεφρίνη και άλλες απαραίτητες επείγουσες θεραπείες.

Η καλύτερη προστασία από τα δυνητικά επικίνδυνα κεντρίσματα εντόμων είναι, φυσικά, να μην σε τσιμπήσουν. Η αποφυγή είναι η καλύτερη θεραπεία για όλες τις αλλεργικές παθήσεις. Οι γονείς γενικά καλό είναι να παραμένουν σε εγρήγορση, όταν βρίσκονται σε εξωτερικούς χώρους για μυρμηγκοφωλιές, σμήνη μελισσών και φωλιές, καθώς και περιοχές που προσελκύουν μεγάλους πληθυσμούς κουνουπιών και άλλων ιπτάμενων εντόμων.

Εάν είστε αλλεργικός, να προσέχετε στις βόλτες και στις συναθροίσεις σε εξωτερικούς χώρους, όπως πικνίκ», μην σηκώνετε άδεια κουτάκια αναψυκτικών ή άλλα σκουπίδια που μπορεί να προσελκύσουν έντομα, μην πηγαίνετε ξυπόλητοι σε εξωτερικά μέρη και μην φοράτε αρώματα με ανθισμένα αρώματα. Όλα τα παραπάνω προσελκύουν τα έντομα.

Έντομα με κεντρί και άσθμα

Η συντριπτική πλειοψηφία των ασθενών με άσθμα δεν είναι αλλεργικοί στα τσιμπήματα εντόμων και δεν θα βιώσουν μια σοβαρή αναφυλακτική αντίδραση, εάν , εάν τσιμπηθούν.

Αλλά τι γίνεται εάν έχετε ταυτόχρονα άσθμα και αλλεργία στο δηλητήριο εντόμων;

Σίγουρα όταν ένα αναφυλακτικό επεισόδιο συνοδεύεται και από άσθμα, ο ασθενής έχει περισσότερες πιθανότητες για σοβαρό επεισόδιο υγείας, και μπορεί να οδηγηθεί μέχρι και στον θάνατο. Έως και τα δύο τρίτα από τους 50 έως 100 ετήσιους θανάτους από αναφυλαξία λόγω τσιμπημάτων εντόμων στην Αμερική αφορούν ασθενείς που έχουν ταυτόχρονα άσθμα και αλλεργία στα τσιμπήματα. Παρόμοια υψηλά ποσοστά ασθματικών ασθενών παρατηρούνται και στον πολύ μεγαλύτερο αριθμό αναφυλακτικών θανάτων από μη-εντομογενείς αιτίες, όπως οι αλλεργίες στα φιστίκια, την πενικιλλίνη και άλλες τροφικές ή φαρμακευτικές αλλεργίες.

Όπως και οι ασθενείς χωρίς άσθμα που είναι αλλεργικοί στα τσιμπήματα εντόμων, οι ασθενείς με άσθμα πρέπει να είναι προετοιμασμένοι και σε εγρήγορση για καταστάσεις που θα μπορούσαν να τους εκθέσουν σε τσιμπήματα εντόμων. Οι ασθματικοί θα πρέπει να λαμβάνουν επιπλέον προφυλάξεις κατά τη διάρκεια της εποχής των εντόμων. Είναι συνετό να κουβαλάτε μια ενέσιμη δόση επινεφρίνης, να διαχειρίζεστε το άσθμα όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματικά και να αποφεύγετε τοποθεσίες και εκδηλώσεις που πιθανόν να προσελκύσουν έντομα με κεντρί.

Με άλλα λόγια, δεν είναι απαραίτητο να αποφεύγετε τον υπαίθριο χώρο. Αλλά θα πρέπει να κάνετε ό,τι μπορείτε για να αποφύγετε να εκτεθείτε στους ενοχλητικούς «κατοίκους» που μπορεί να βρείτε εκεί.