Διάρροια στα παιδιά: Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γονείς

Όταν τα παιδιά ξαφνικά έχουν χαλαρές, υδαρείς και πιο συχνές κενώσεις, πάσχουν από διάρροια. Η διάρροια είναι ένα συχνό σύμπτωμα ασθένειας στα μικρά παιδιά.

Ακολουθούν μερικές ερωτήσεις που μπορεί να έχετε αν το παιδί σας έχει διάρροια, ενδεικτικές συμβουλές για τη διαχείρισή της και πότε να καλέσετε τον/την παιδίατρο.

Ποιος είναι ο καλύτερος τρόπος να αντιμετωπίσετε ή να διαχειριστείτε τη διάρροια;

• Ήπια διάρροια χωρίς εμετό. Η διάρροια συχνά εξαφανίζεται από μόνη της σε μερικές ημέρες. Τα περισσότερα παιδιά με ήπια διάρροια δεν χρειάζεται να αλλάξουν διατροφή και συνήθως δεν απαιτούνται διαλύματα ηλεκτρολυτών. Μπορείτε να συνεχίσετε να δίνετε μητρικό γάλα, γάλα φόρμουλα ή αγελαδινό γάλα. Ωστόσο, αν το παιδί σας φαίνεται πρησμένο ή με αέρια μετά από κατανάλωση γάλακτος φόρμουλας ή αγελαδινού γάλακτος, ρωτήστε τον/την παιδίατρό σας αν αυτού του είδους τα γάλατα πρέπει να αποφευχθούν.
• Ήπια διάρροια με εμετό. Τα παιδιά που έχουν διάρροια και εμετό ίσως χρειαστεί να διακόψουν προσωρινά τη συνηθισμένη διατροφή τους. Διαλύματα ηλεκτρολυτών πρέπει να δίνονται σε μικρές ποσότητες, συχνά μέχρι να σταματήσει ο εμετός. Στις περισσότερες περιπτώσεις, χρειάζονται μόνο για 1 έως 2 ημέρες. Μόλις ο εμετός μειωθεί, επιστρέψτε σταδιακά στη συνηθισμένη διατροφή του παιδιού σας. Μερικά παιδιά δυσκολεύονται να ανεχθούν το αγελαδινό γάλα, όταν έχουν διάρροια και για αυτό μπορεί προσωρινά να αφαιρεθεί από τη διατροφή του παιδιού σας μετά από σύσταση του/της παιδιάτρου σας. Ο θηλασμός, αντίθετα, πρέπει να συνεχιστεί.
• Σοβαρή διάρροια. Καλέστε τον/την παιδίατρο του παιδιού σας σε περίπτωση σοβαρής διάρροιας. Παιδιά που έχουν υδαρή κένωση κάθε 1 - 2 ώρες, ή πιο συχνά, και σημεία αφυδάτωσης μπορεί να χρειαστεί να σταματήσουν να τρώνε για κάποιο εύλογο χρονικό διάστημα (π.χ. 1 ημέρα ή λιγότερο) και να εστιάσουν στην κατανάλωση υγρών για να αναπληρώσουν τα υγρά που χάθηκαν με τις κενώσεις. Πρέπει να αποφεύγουν υγρά που έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη και σε αλάτι ή πολύ χαμηλή περιεκτικότητα σε αλάτι (π.χ. νερό και τσάι). Για σοβαρή αφυδάτωση, τα παιδιά μπορεί να χρειαστεί να λάβουν υγρά ενδοφλέβια, για αυτό πρέπει να μεταβείτε στο τμήμα επειγόντων περιστατικών κάποιου νοσοκομείου.

Διάρροια και αφυδάτωση

Τα παιδιά με ιογενή διάρροια έχουν πυρετό και μπορεί και έμετο. Λίγο μετά την εμφάνιση αυτών των συμπτωμάτων, τα παιδιά εμφανίζουν διάρροια. Το πιο σημαντικό μέρος της θεραπείας της διάρροιας είναι να αποτρέψετε την αφυδάτωση του παιδιού σας.

Καλέστε αμέσως τον/την παιδίατρο, αν το παιδί σας εμφανίσει οποιαδήποτε συμπτώματα αφυδάτωσης.

Επίσης, επικοινωνήστε με τον/την παιδίατρο αν το παιδί σας έχει διάρροια και:

• Πυρετό που διαρκεί περισσότερο από 24 - 48 ώρες
• Αιματηρές κενώσεις
• Εμετό που διαρκεί περισσότερο από 12 - 24 ώρες
• Εμετό που φαίνεται πράσινος, με ίχνη αίματος ή έχει χρώμα καφέ και πηχτή σύσταση σαν κατακάθι καφέ
• Κοιλιά που φαίνεται πρησμένη
• Δεν τρώει ή δεν πίνει
• Έντονο κοιλιακό πόνο
• Εξάνθημα ή ίκτερο (κίτρινο χρώμα δέρματος και ματιών)

Χρειάζεται το παιδί μου διαλύματα ηλεκτρολυτών;

Τα περισσότερα παιδιά με ήπια διάρροια δεν χρειάζονται διαλύματα ηλεκτρολυτών. Τα διαλύματα ηλεκτρολυτών είναι πολύ χρήσιμα για τη διαχείριση στο σπίτι μιας μέτριας έως σοβαρής διάρροιας.

Τα διαλύματα ηλεκτρολυτών είναι ειδικά υγρά που σχεδιάστηκαν για να αντικαθιστούν το νερό και τα άλατα που χάνονται κατά τη διάρροια. Τα αναψυκτικά (σόδα, αναψυκτικά), οι σούπες, οι χυμοί, τα ενεργειακά ποτά και το βραστό γάλα περιέχουν λανθασμένες ποσότητες ζάχαρης και αλατιού και μπορεί να κάνουν το παιδί σας να αισθάνεται χειρότερα.

Μην προσπαθήσετε να ετοιμάσετε τα δικά σας διαλύματα ηλεκτρολυτών στο σπίτι. Χρησιμοποιήστε μόνο εμπορικά διαθέσιμα υγρά— τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας και τα επώνυμα προϊόντα είναι εξίσου κατάλληλα. Ο/Η γιατρός ή ο/η φαρμακοποιός του παιδιού σας μπορεί να σας πει ποια προϊόντα είναι διαθέσιμα.

Πρέπει το παιδί μου με διάρροια να απέχει από το φαγητό (να μην τρώει);

Η αποχή από το φαγητό δεν είναι θεραπεία για τη διάρροια. Ωστόσο, ορισμένα παιδιά μπορεί να ωφεληθούν από τη μείωση της πρόσληψης στερεής τροφής, εάν κάνουν εμετούς. Μπορείτε, όμως, να συνεχίσετε να προσφέρετε μικρές ποσότητες υγρών, ιδιαίτερα διαλυμάτων ηλεκτρολυτών, σε αυτές τις περιπτώσεις. Καθώς τα παιδιά αναρρώνουν, είναι καλό να τα αφήνετε να τρώνε όσο θέλουν από τη συνήθη διατροφή τους .

Βοηθάει η δίαιτα BRAT;

Η δίαιτα με μπανάνες, ρύζι, πουρέ μήλου και φρυγανιές (BRAT), που κάποτε συνιστώταν κατά την ανάρρωση από διάρροια, δεν θεωρείται πλέον χρήσιμη. Επειδή οι τροφές της δίαιτας BRAT έχουν χαμηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες, πρωτεΐνες και λιπαρά, η δίαιτα αυτή δεν προσφέρει τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά ώστε να βοηθήσει το γαστρεντερικό σύστημα του παιδιού να αναρρώσει. Μάλιστα, μερικοί παιδίατροι πιστεύουν ότι μπορεί στην πραγματικότητα να επιμηκύνει τα συμπτώματα. Ιδανικά, τα παιδιά μπορούν να επανέλθουν σε μια κανονική, ισορροπημένη διατροφή κατάλληλη για την ηλικία τους μέσα σε 24 ώρες από την έναρξη της ασθένειας. Μια ισορροπημένη διατροφή πρέπει να περιλαμβάνει ένα μείγμα φρούτων, λαχανικών, κρέατος, γιαουρτιού και σύνθετων υδατανθράκων.

Τι γίνεται με τα φάρμακα κατά της διάρροιας;

Τα χωρίς ιατρική συνταγή φάρμακα κατά της διάρροιας δεν συνιστώνται για παιδιά ηλικίας κάτω των 2 ετών. Μπορούν, επίσης, να είναι επιβλαβή για μεγαλύτερα παιδιά. Πάντα να συμβουλεύεστε τον/την παιδίατρο του παιδιού σας πριν του δώσετε οποιοδήποτε φάρμακο για διάρροια.

Επίσης, μη δίνετε στο παιδί σας σπιτικά θεραπευτικά μέσα. Κάποια μπορεί να μην είναι αποτελεσματικά και κάποια μπορεί στην πραγματικότητα να κάνουν τα πράγματα χειρότερα.

Βοηθούν τα προβιοτικά στη διάρροια;

Τα προβιοτικά είναι τύποι «καλών» βακτηρίων που ζουν στο έντερο. Μπορεί να έχουν ωφέλιμη επίδραση σε περιπτώσεις διάρροιας, αν και απαιτούνται περισσότερες μελέτες.
 

Πώς μπορώ να μειώσω τον κίνδυνο διάρροιας στο παιδί μου;

Οι περισσότερες περιπτώσεις διάρροιας στα παιδιά προκαλούνται από ιούς. Η διάρροια μπορεί, επίσης, να προκληθεί από βακτήρια, παράσιτα, αλλαγές στη διατροφή (όπως η κατανάλωση υπερβολικής ποσότητας χυμού φρούτων), προβλήματα με το έντερο (όπως η αλλεργία σε τρόφιμα) και τη χρήση ορισμένων φαρμάκων. Μερικοί τρόποι για να βοηθήσετε στην πρόληψη της διάρροιας:

• Αποτρέψτε τη διάδοση των μικροβίων. Πλύντε συχνά τα χέρια με σαπούνι ή χρησιμοποιώντας αντισηπτικό. Προσπαθήστε να κρατάτε το παιδί σας μακριά από παιδιά που έχουν διάρροια ή εμετό.
• Μη δίνετε στο παιδί σας φρέσκο γάλα (μη παστεριωμένο) ή τρόφιμα που μπορεί να είναι μολυσμένα.
• Αποφύγετε τη χρήση φαρμάκων, ειδικά των αντιβιοτικών, εάν δεν είναι απαραίτητα.
• Θηλάστε το μωρό σας. Το μητρικό γάλα περιέχει πολλές ουσίες που δεν υπάρχουν στα βρεφικά γάλατα και βοηθούν στην προστασία του μωρού από πολλές ασθένειες και λοιμώξεις. Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής συνιστά το θηλασμό ως τη μοναδική πηγή διατροφής για το μωρό σας για περίπου 6 μήνες. Όταν προσθέτετε στερεές τροφές στη διατροφή του μωρού, συνεχίστε τον θηλασμό τουλάχιστον μέχρι τους 12 μήνες. Μπορείτε να συνεχίσετε τον θηλασμό μετά τους 12 μήνες, εάν το επιθυμείτε εσείς και το μωρό σας.
• Περιορίστε την ποσότητα των χυμών και των ζαχαρούχων ποτών.
• Βεβαιωθείτε ότι το παιδί σας έχει κάνει το εμβόλιο κατά του ροταϊού. Το εμβόλιο κατά του ροταϊού προστατεύει από την πιο συχνή αιτία διάρροιας και εμετού σε βρέφη και παιδιά.