Βουβωνοκήλη σε βρέφη και παιδιά

Η βουβωνοκήλη εμφανίζεται στην περιοχή της βουβωνικής χώρας, ανάμεσα στην κοιλιά και τον μηρό. Στα αγόρια, συχνά, παρατηρείται οίδημα στο όσχεο. Αυτό σημαίνει ότι τα κορίτσια δεν κινδυνεύουν; Όχι ακριβώς. Αν και τα κορίτσια δεν έχουν όρχεις, διαθέτουν βουβωνικό πόρο και μπορούν, επίσης, να αναπτύξουν κήλες.

Περίπου 3% με 5% των υγιών, τελειόμηνων νεογνών γεννιούνται με βουβωνοκήλη. Στα πρόωρα νεογνά, η συχνότητα εμφάνισης αυξάνεται σημαντικά — έως και 30%.

Εάν μια βουβωνοκήλη δεν αντιμετωπιστεί, μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα. Μάθετε περισσότερα σχετικά με τα σημάδια και τα συμπτώματα αυτής της πάθησης, καθώς και τι να περιμένετε αν το παιδί σας χρειαστεί χειρουργική αποκατάσταση της κήλης, διαβάζοντας το άρθρο παρακάτω.

Τι είναι η βουβωνοκήλη;

Η ιστορία της βουβωνοκήλης ξεκινά κατά την εμβρυική ανάπτυξη. Όταν ένα αγοράκι αναπτύσσεται στη μήτρα, οι όρχεις αρχικά αναπτύσσονται στην κοιλιά του. Καθώς το έμβρυο αναπτύσσεται, οι όρχεις κατεβαίνουν μέσω ενός πόρου προς το όσχεο (Αυτός ο πόρος υπάρχει και στα κορίτσια).

Μερικές φορές, ο πόρος αυτός (που ονομάζεται ελυτροπεριτοναϊκός πόρος) παραμένει ανοικτός. Αυτό αφήνει μια ανοιχτή επικοινωνία μεταξύ της περιτοναϊκής κοιλότητας (κοιλιάς) και του βουβωνικού πόρου. Το άνοιγμα αυτό αποτελεί σημείο όπου ένα τμήμα του εντέρου ή μια ωοθήκη μπορεί να παγιδευτεί.

Όταν συμβαίνει αυτό, οι δομές που θα έπρεπε να παραμένουν ασφαλείς στην κοιλιά - υγρά, έντερο, άλλοι ιστοί - μπορεί να περάσουν και να εισέλθουν στη βουβωνική χώρα. Για να αποφευχθούν πιθανές επιπλοκές, οι βουβωνοκήλες απαιτούν χειρουργική επέμβαση για την αποκατάστασή τους.

Πώς μπορώ να ξέρω αν το παιδί μου έχει βουβωνοκήλη;

Οι κήλες μπορούν να εμφανιστούν σε οποιαδήποτε ηλικία, αλλά είναι πιο συχνές στα νεογνά. Μπορεί να μην γίνουν αντιληπτές για αρκετές εβδομάδες ή μήνες μετά τη γέννηση.

Όταν το παιδί σας έχει βουβωνοκήλη, συνήθως βλέπετε μια διόγκωση / ένα εξόγκωμα στη βουβωνική χώρα και/ή στο όσχεο ή στα χείλη του αιδοίου. Η διόγκωση-εξόγκωμα συνήθως εμφανίζεται και εξαφανίζεται και είναι συνήθως μαλακή και ελαστική. Μπορεί να μεγαλώνει, όταν το παιδί σας καταβάλει έντονη προσπάθεια και πιέζεται ή όταν κλαίει . Μπορεί να εξαφανιστεί ή να μικρύνει κατά τη διάρκεια της νύχτας, ενώ το παιδί σας κοιμάται ή είναι χαλαρό (Η έντονη προσπάθεια και το κλάμα δεν προκαλούν κήλες, παρά τους μύθους που υποστηρίζουν κάτι τέτοιο).

ΠΟΤΕ μην αγνοείτε σημάδια πόνου ή δυσφορίας ή οποιαδήποτε διόγκωση-εξόγκωμα σε βρέφος ή παιδί. Καλέστε τον/την παιδίατρό σας το συντομότερο δυνατό για ιατρική γνώμη ή μεταβείτε στο τμήμα επειγόντων περιστατικών.

• Περισφιγμένη κήλη. Αν η διόγκωση (το εξόγκωμα) παραμένει έντονη, ακόμα κι όταν το παιδί σας έχει χαλαρώσει, αυτό μπορεί να σημαίνει ότι όργανα από το εσωτερικό της κοιλιάς έχουν εγκλωβιστεί μέσα στην κήλη. Αυτό ονομάζεται “περισφιγμένη κήλη” και απαιτεί άμεση ιατρική φροντίδα. Το παιδί σας πιθανότατα θα έχει πόνο ή θα νιώθει ευαισθησία (ή ακόμα και εμετό). Η διόγκωση μπορεί, επίσης, να γίνει πολύ πιο σκληρή ή ακόμα και κοκκινίσει, όταν συμβαίνει αυτό.
• Στραγγαλισμένη κήλη. Αν η παροχή αίματος στο εσωτερικό της κήλης διακοπεί, η κατάσταση ονομάζεται “στραγγαλισμένη κήλη”. Αυτά τα συμπτώματα περιλαμβάνουν έντονο πόνο, εμετό, μειωμένη όρεξη, ερυθρότητα ή μώλωπες γύρω από τη διόγκωση και, μερικές φορές, πυρετό και αίμα στα κόπρανα.

Ποια είναι η διαφορά μεταξύ βουβωνοκήλης και υδροκήλης;

Η βουβωνοκήλη συχνά συγχέεται με μια παρόμοια αλλά πιο καλοήθη κατάσταση, μια επικοινωνούσα υδροκήλη. Ποια είναι η διαφορά;

Η υδροκήλη αποτελείται από έναν κηλικό σάκο γεμάτο με υγρό στη βουβωνική χώρα ή στο όσχεο. Όπως και οι βουβωνοκήλες, οι υδροκήλες εμφανίζονται όταν υπάρχει ανοικτός ελυτροπεριτοναϊκός πόρος, αλλά στο σάκο βρίσκεται υγρό - και όχι άλλα ενδοκοιλιακά όργανα. Οι υδροκήλες μπορούν να μοιάζουν με βουβωνοκήλες και, επίσης, να προκαλούν οίδημα στη βουβωνική χώρα και στο όσχεο, ενώ το υγρό μπορεί να μετακινείται από το όσχεο προς την κοιλιά, οδηγώντας σε αλλαγή στο μέγεθος του οσχέου (“επικοινωνούσα υδροκήλη”). Το οίδημα της υδροκήλης μπορεί να προκαλέσει δυσφορία, αλλά, συνήθως, αυτό δεν συμβαίνει.

Η υδροκήλη δεν απαιτεί άμεση χειρουργική επέμβαση. Οι περισσότερες υδροκήλες μπορούν να παρακολουθούνται μέχρι την ηλικία των 12 έως 18 μηνών. Μετά από αυτή την ηλικία, είναι απίθανο να υποχωρήσουν από μόνες τους. Οι υδροκήλες μπορούν, επίσης, να εξελιχθούν σε βουβωνοκήλες αν στερεό περιεχόμενο από την κοιλιά, δηλαδή ενδοκοιλιακά όργανα, εισέλθουν και διευρύνουν τον σάκο, οπότε συνιστάται χειρουργική επέμβαση.

Θα χρειαστεί να γίνουν εξετάσεις για να διαπιστωθεί εάν το παιδί μου έχει βουβωνοκήλη;

Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο/η παιδίατρος μπορεί να διαγνώσει μια βουβωνοκήλη από αυτό που βλέπει κατά την εξέταση του παιδιού σας - παρατηρώντας μια διόγκωση στη βουβωνική χώρα, όταν το παιδί σας κλαίει ή πιέζεται και βλέποντάς την να εξαφανίζεται, όταν το παιδί σας χαλαρώνει.

Όταν αυτό που βλέπει ο/η παιδίατρος διαφέρει από αυτό που έχετε δει στο σπίτι ή αν η διόγκωση είναι πάντα εκεί και ο/η παιδίατρος ανησυχεί ότι μπορεί να είναι όγκος και όχι κήλη, μπορεί να γίνει υπερηχογράφημα για να οδηγηθεί στη σωστή διάγνωση. Το υπερηχογράφημα, όμως, δεν είναι πάντα απαραίτητο.

Αν η διόγκωση δεν είναι πάντα εμφανής, μπορεί να είναι χρήσιμο να έχετε μια φωτογραφία της κήλης του παιδιού σας στο ραντεβού με τον/την παιδίατρο.

Πώς αντιμετωπίζεται μια βουβωνοκήλη;

Για την αποκατάσταση μιας βουβωνοκήλης απαιτείται χειρουργική επέμβαση. Μόλις εντοπιστεί μια κήλη, ο/η παιδίατρός σας θα παραπέμψει το παιδί σας σε Παιδοχειρουργό ή Παιδοουρολόγο για τη διενέργεια της επέμβασης.

Ο χρόνος της χειρουργικής επέμβασης για μια βουβωνοκήλη εξαρτάται από τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων. Μια περισφιγμένη ή στραγγαλισμένη κήλη πρέπει να αντιμετωπίζεται ιατρικά αμέσως.

Τι είδους χειρουργική επέμβαση γίνεται για την αποκατάσταση της βουβωνοκήλης;

Στη χειρουργική επιδιόρθωση της βουβωνοκήλης, το περιεχόμενο της κήλης ωθείται πίσω στην περιτοναϊκή κοιλότητα και απολινώνεται ο κηλικός σάκος

• Αν χρησιμοποιηθεί λαπαροσκοπική (ενδοσκοπική) προσέγγιση για τη χειρουργική επέμβαση: Γίνονται μικρές τομές στην κοιλιά, επιτρέποντας την εισαγωγή του ενδοσκοπίου και των εργαλείων για να απεικονιστεί το εσωτερικό της κοιλιάς και να επιδιορθωθεί η κήλη.
• Αν χρησιμοποιηθεί ανοιχτή χειρουργική επέμβαση: Γίνεται μια μικρή τομή στη βουβωνική χώρα για την αποκατάσταση της κήλης.
• Αν το έντερο (ή κάποιο άλλο όργανο) έχει παγιδευτεί στην κήλη: Ο/Η παιδοχειρουργός θα εξασφαλίσει πρώτα ότι η παροχή αίματος στο έντερο δεν έχει διακοπεί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Αν έχει διακοπεί, ίσως χρειαστεί να αφαιρεθεί ένα μικρό τμήμα του εντέρου και να ενωθεί ξανά. Στη συνέχεια, επιδιορθώνεται η κήλη.

Συνήθως, αυτή η χειρουργική επέμβαση διαρκεί από 30 λεπτά έως 1 ώρα.

Τι πρέπει να περιμένω την ημέρα της χειρουργικής επέμβασης για την κήλη;

Πριν από τη χειρουργική επέμβαση, θα συναντήσετε τον/την Αναισθησιολόγο Παίδων. Η επέμβαση για βουβωνοκήλη, συνήθως, πραγματοποιείται με γενική αναισθησία, αν και μπορεί να χρησιμοποιηθεί και περιοχική αναισθησία. Το παιδί σας θα κοιμάται κατά τη διάρκεια της επέμβασης. Για περισσότερες πληροφορίες - δείτε Αναισθησία και παιδιά: Η ημέρα της επέμβασης.

Μόλις το παιδί σας ξυπνήσει μετά τη χειρουργική επέμβαση, κάποιος από την αίθουσα ανάνηψης θα σας καλέσει και θα μπορείτε να είστε ξανά με το παιδί σας.

Το παιδί σας μπορεί να αισθανθεί κάποιο πόνο στο σημείο όπου έγιναν οι τομές. Μερικοί χειρουργοί χορηγούν φάρμακο στην περιοχή για να ελέγξουν τον πόνο. Εναλλακτικά, ο/η αναισθησιολόγος μπορεί να χορηγήσει φάρμακο μέσω ουραίας υπαραχνοειδούς ή επισκληριδίου αναισθησίας (caudal block) ή να πραγματοποιήσει αποκλεισμό των κοιλιακών νεύρων (abdominal nerve block) που νευρώνουν το δέρμα στην περιοχή της τομής. Μπορεί, επίσης, να συνταγογραφηθεί κάποιο παυσίπονο για να δίνετε στο παιδί μετά την επιστροφή στο σπίτι.

Πότε μπορούμε να επιστρέψουμε σπίτι μετά τη χειρουργική επέμβαση;

Συνήθως, η επέμβαση αποκατάστασης βουβωνοκήλης είναι "αυθημερόν" επέμβαση—που σημαίνει ότι το παιδί σας μπορεί να επιστρέψει σπίτι μερικές ώρες μετά την ανάρρωση. Ωστόσο, αν το παιδί σας έχει κάποια ιατρική πάθηση ή είναι πρόωρο νεογνό, ίσως απαιτηθεί παραμονή μιας νύχτας για παρακολούθηση και ασφάλεια.

Όταν είναι ασφαλές για το παιδί σας να επιστρέψει σπίτι, θα συζητήσετε τη φροντίδα στο σπίτι με το ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό.

Πώς φροντίζω το παιδί μου στο σπίτι μετά τη χειρουργική επέμβαση;

Οι οδηγίες για τη φροντίδα στο σπίτι μετά από την επέμβαση μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με το νοσοκομείο ή τον/την παιδοχειρουργό, την ηλικία του παιδιού και την πολυπλοκότητα της επέμβασης. Ορισμένες γενικές αρχές μπορεί να είναι κοινές, όπως:

• Τα περισσότερα παιδιά μπορούν να τρώνε κανονικά αμέσως μετά την επέμβαση.
• Ο χρόνος ανάρρωσης εξαρτάται από το παιδί. Τα περισσότερα μπορούν να επιστρέψουν σε κανονικές, μη έντονες δραστηριότητες σε περίπου 1-2 εβδομάδες ή όταν δεν πονάνε πλέον.
• Το παιδί σας δεν θα πρέπει να κάνει μπάνιο για 2-3 ημέρες μετά την επέμβαση. Ο/Η παιδοχειρουργός του παιδιού σας μπορεί να σας δώσει διαφορετικές ή πιο λεπτομερείς οδηγίες.

Πότε πρέπει να καλέσω τον/την παιδίατρο ή τον/την παιδοχειρουργό;

Θα λάβετε συγκεκριμένες οδηγίες για παρακολούθηση από τον/την παιδοχειρουργό, όταν το παιδί σας επιστρέψει στο σπίτι μετά την επέμβαση. Ωστόσο, θα πρέπει να καλέσετε τον/την παιδοχειρουργό ή τον/την παιδίατρο, αν παρατηρήσετε τα παρακάτω:

• Αιμορραγία ή εκροή υγρού από την τομή
• Ερυθρότητα γύρω από την πληγή (ή τις πληγές)
• Πυρετό άνω από 38,3°C
• Εμετό
• Μειωμένη ούρηση σε σχέση με το συνηθισμένο ή λιγότερες βρεγμένες πάνες από το κανονικό
• Έντονος πόνος ακόμα και όταν λαμβάνονται τα αναλγητικά σύμφωνα με τις οδηγίες

Τι προβλήματα μπορεί να αντιμετωπίσει το παιδί μου εξαιτίας της βουβωνοκήλης;

Η ύπαρξη ετερόπλευρης βουβωνοκήλης στη βουβωνική χώρα μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα εμφάνισης βουβωνοκήλης και στην άλλη πλευρά. Ο/Η παιδοχειρουργός θα συζητήσει μαζί σας τον τρόπο αντιμετώπισης αυτής της πιθανότητας.

Μετά από την αποκατάσταση της βουβωνοκήλης, τα περισσότερα παιδιά δεν αντιμετωπίζουν ξανά το ίδιο πρόβλημα. Ωστόσο, σε σπάνιες περιπτώσεις, η κήλη μπορεί να επανεμφανιστεί. Σε αυτήν την περίπτωση, θα χρειαστεί ο/η παιδοχειρουργός να εξετάσει ξανά το παιδί σας.

Να έχετε υπόψη ότι υπάρχουν διάφοροι τύποι βουβωνοκήλης. Η διόρθωση ενός είδους βουβωνοκήλης στην παιδική ηλικία δεν σημαίνει ότι το παιδί σας δεν μπορεί να αναπτύξει διαφορετικό τύπο βουβωνοκήλης στην ενήλικη ζωή ή κήλη στην άλλη πλευρά.

Περισσότερες πληροφορίες

• Οίδημα οσχέου στα παιδιά: Τι είναι η υδροκήλη;
• Αξιολόγηση και αντιμετώπιση βουβωνοκήλης στα βρέφη (Κλινική Αναφορά AAP)