Πώς να μιλήσετε για την ψυχική υγεία με το παιδί σας και τον/την παιδίατρό του/της

Παιδιά, έφηβοι και οικογένειες διανύουν δύσκολες στιγμές στην εποχή μας. Μερικές φορές είναι δύσκολο να καταλάβουμε αν το καθημερινό άγχος μάς καταβάλλει ή αν συμβαίνει κάτι πιο σοβαρό. Σε κάθε περίπτωση, μια πολύ καλή αρχή είναι να μιλήσετε με τον/την παιδίατρο του παιδιού σας.

Ξεκινώντας τη συζήτηση

Πολλοί/ές παιδίατροι ελέγχουν για ζητήματα ψυχικής υγείας στις προληπτικές επισκέψεις υγείας. Ο/Η γιατρός μπορεί να κάνει ερωτήσεις στο παιδί σας ή να του/της ζητήσει να συμπληρώσει ένα ερωτηματολόγιο για το πώς τα πάει. Καθώς το παιδί σας μεγαλώνει, είναι σημαντικό να έχει την ευκαιρία να μιλήσει μόνο του τον/την παιδίατρό του/της. Αυτό, επίσης, το/τη βοηθά να εξασκηθεί στο να μιλά με τον/την γιατρό, δεξιότητα που θα του/της χρειαστεί ως νεαρός/ή ενήλικας.

Ως γονέας, μπορείτε, επίσης, να εκφράσετε ανησυχίες για την ψυχική υγεία του παιδιού σας, είτε σε μια προληπτική επίσκεψη είτε όποτε προκύψουν ανησυχίες. Συχνά είναι καλή ιδέα να μιλήσετε προηγουμένως με το παιδί σας. Σκεφτείτε να ξεκινήσετε τη συζήτηση διαβεβαιώνοντας: «Νοιάζομαι για σένα και θέλω να βεβαιωθώ ότι καταλαβαίνω πώς νιώθεις. Ο/Η γιατρός σου είναι κάποιος/α που μπορεί να βοηθήσει».

Τι να προσέξετε στο παιδί ή τον/την έφηβο/η

Είναι φυσιολογικό το παιδί σας να βιώνει δύσκολες σκέψεις, συναισθήματα και συγκινήσεις. Όταν αυτά εμφανίζονται πιο συχνά από το συνηθισμένο και αρχίζουν να επηρεάζουν την καθημερινή λειτουργικότητα, μπορεί να είναι ένδειξη για κάτι πιο σοβαρό.

Ακολουθούν ορισμένα σημάδια που μπορείτε να προσέχετε και που μπορεί να δείχνουν ότι χρειάζεται επιπλέον υποστήριξη:

• Να νιώθει σε εγρήγορση ή σε υπερένταση τις περισσότερες ώρες
• Να ανησυχεί χωρίς λόγο ή να έχει αρνητικές σκέψεις που είναι δύσκολο να ελεγχθούν
• Να νιώθει πανικό ή να έχει σωματικά συμπτώματα, όπως πονοκεφάλους, στομαχόπονο, γρήγορη αναπνοή, ταχυκαρδία ή διάρροια
• Να αποφεύγει δραστηριότητες εξαιτίας φόβου ή άγχους
• Αλλαγές στις συνήθειες ύπνου (δυσκολία στον ύπνο ή υπνηλία μέσα στην ημέρα)
• Αλλαγές στις διατροφικές συνήθειες (να τρώει πολύ μεγάλη ή πολύ μικρή ποσότητα)
• Να εγκαταλείπει γρήγορα απαιτητικές εργασίες
• Να δυσκολεύεται με τα σχολικά μαθήματα
• Να περνά περισσότερο χρόνο μόνο/η
• Να αισθάνεται θλίψη ή ευερεθιστότητα
• Να νιώθει ενοχές για ο,τιδήποτε
• Να μιλά για τον θάνατο ή για αυτοκτονία

Πώς μπορεί να βοηθήσει ο/η παιδίατρος του παιδιού σας

Μιλήστε με τον/την παιδίατρο του παιδιού σας αν έχετε παρατηρήσει σημάδια ή συμπτώματα που σας ανησυχούν. Ακόμη κι αν απλώς αναρωτιέστε αν κάτι είναι «φυσιολογικό» για το αναπτυξιακό επίπεδο του παιδιού σας, ο/η παιδίατρος του παιδιού σας είναι μια ιδανική πηγή υποστήριξης.

Ο/Η παιδίατρος του παιδιού σας μπορεί, επίσης, να σας βοηθήσει να ξεκαθαρίσετε αν θα ήταν καλή ιδέα να μιλήσετε με παιδοψυχίατρο η σε άλλο επαγγελματία ψυχικής υγείας. Μπορεί να βοηθήσει να καθοριστεί ποια ζητήματα μπορεί να υποστηρίξει στο ιατρείο του/της και πότε χρειάζεται να σας παραπέμψει.

Τι άλλο μπορούν να κάνουν οι γονείς;

Παρότι οι δυσκολίες ψυχικής υγείας είναι συχνές, μπορεί ακόμη να συνοδεύονται από το στίγμα στην κοινωνία μας. Βοηθήστε να καταπολεμηθεί αυτό το στίγμα, δείχνοντας στο παιδί σας ότι το αγαπάτε και το υποστηρίζετε, ανεξάρτητα από το πώς νιώθει. Πείτε του/της ότι όλοι/ες κάποιες φορές δυσκολευόμαστε και ότι υπάρχει διαθέσιμη βοήθεια.

Όπως και με άλλες καταστάσεις, ο/η παιδίατρος του παιδιού σας είναι μια αξιόπιστη πηγή πληροφοριών που μπορεί να βοηθήσει εσάς και το παιδί σας σε δύσκολες περιόδους.