Συνηθισμένες αντιδράσεις των γονέων στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών

Η Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών (ΜΕΝΝ) είναι ένας χώρος γεμάτος αισθητηριακά ερεθίσματα. Μπορεί να αισθανθείτε καταβεβλημένοι από τον όγκο του εξοπλισμού. Πολλά από αυτά τα μηχανήματα έχουν χαρακτηριστικούς θορύβους λειτουργίας και συναγερμούς που μπορεί να σας φοβίσουν ή να σας κάνουν να νιώσετε ότι κάτι δεν πάει καλά με το μωρό σας. Το προσωπικό της ΜEΝΝ είναι ειδικά εκπαιδευμένο να ερμηνεύει και να ανταποκρίνεται σε κάθε ανησυχητικό συναγερμό και να εξηγεί τι σημαίνει. Καθώς περνάτε περισσότερο χρόνο στη MENN, θα αρχίσετε κι εσείς να ξεχωρίζετε τους διαφορετικούς ήχους των συναγερμών.

Ανάλογα με την ώρα της ημέρας, η μονάδα μπορεί να βρίσκεται σε έντονη κινητικότητα. Συνήθως υπάρχουν περισσότεροι άνθρωποι στη MENN κατά τη διάρκεια της ημέρας, επειδή τότε οι περισσότεροι ιατροί, οι νοσηλευτές/τριες εξειδικευμένης πρακτικής και οι βοηθοί ιατρού πραγματοποιούν την κλινική επίσκεψη και πραγματοποιείται το μεγαλύτερο μέρος των διαγνωστικών εξετάσεων. Πολλοί διαφορετικοί επαγγελματίες υγείας που εμπλέκονται στη φροντίδα του μωρού σας θα σας συστηθούν. Μην ανησυχείτε για το αν θα θυμάστε τα ονόματά τους ή τι ακριβώς κάνουν.

Το προσωπικό κατανοεί ότι λαμβάνετε πολλές νέες πληροφορίες και θα συνεχίσει να συστήνεται καθώς γνωρίζεστε καλύτερα και αναπτύσσετε τη συνεργασία σας στη MENN.

Οι γονείς συχνά βιώνουν ένα ευρύ φάσμα αντιδράσεων και συναισθημάτων κατά τις πρώτες στιγμές που περνούν στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών (ΜΕΝΝ) μετά τη γέννηση του μωρού τους. Το πώς αισθάνεστε μπορεί να εξαρτάται από το αν περιμένατε ότι το βρέφος σας θα χρειαστεί φροντίδα στη MENN μετά τη γέννηση, από την κατάσταση του μωρού σας, από τη δική σας κατάσταση και από το αν έχετε προηγούμενη εμπειρία με MENN.

Φόβος

Ο φόβος είναι μια φυσιολογική αντίδραση απέναντι στο άγνωστο. Οι περισσότεροι γονείς έχουν ελάχιστη προηγούμενη εμπειρία με άρρωστα νεογνά· πολλοί νιώθουν άβολα στο περιβάλλον της MENN και ανησυχούν για το μωρό τους. Μπορεί επίσης να φοβούνται το ενδεχόμενο σοβαρής ασθένειας, αναπηρίας ή ακόμη και θανάτου. Μπορεί μάλιστα να αρχίσουν να αμφισβητούν τις δικές τους ικανότητες να φροντίσουν αυτό το άρρωστο ή πρόωρο μωρό.

Κάποιοι γονείς φοβούνται, επίσης, τις αντιδράσεις των φίλων και των συγγενών τους. Οι μητέρες μερικές φορές φοβούνται ότι ο/η σύντροφός τους μπορεί να τις θεωρήσει υπεύθυνες για μια δύσκολη ή περίπλοκη γέννα και ανησυχούν μήπως αυτό επηρεάσει τη σχέση τους. Συχνά οι μητέρες αισθάνονται ότι η μητέρα τους ή η μητέρα του/της συντρόφου τους τις κρίνει ως υπεύθυνες για τα προβλήματα του μωρού. Βοηθά να γνωρίζετε ότι οι περισσότερες επιπλοκές της εγκυμοσύνης και του τοκετού δεν είναι «λάθος» κανενός και ότι πολλές εισαγωγές στη MENN είναι απρόβλεπτες. Οι φόβοι και οι αμφιβολίες συνήθως μειώνονται με τον χρόνο, αλλά οι περισσότεροι γονείς στη MENN νιώθουν ανήσυχοι στο αρχικό στάδιο της παραμονής τους στη MENN.

Θυμός

Ο θυμός είναι, επίσης, μια συνηθισμένη αντίδραση στην αρχική εμπειρία στη MENN. Πολλοί γονείς νιώθουν θυμό προς το προσωπικό του νοσοκομείου—τόσο προς το προσωπικό του τοκετού και της γέννας όσο και προς το προσωπικό της MENN. Μπορεί να νιώθετε θυμό επειδή η εμπειρία της γέννας δεν εξελίχθηκε όπως αναμένατε, ή μπορεί να θυμώνετε με την αδυναμία σας να ελέγξετε τα γεγονότα στη MENN («Απλώς δεν ξέρουν τι κάνουν».), με την οικογένεια και τους φίλους σας («Απλώς δεν καταλαβαίνουν».) και ακόμη και με τον/τη σύντροφό σας («Πώς μπορεί να πηγαίνει στη δουλειά και απλώς να ξεχνά το μωρό;»). Μπορεί να είστε θυμωμένοι ακόμη και με τον εαυτό σας («Γιατί δεν μπόρεσα να κυοφορήσω αυτό το μωρό τελειόμηνο;» ή «Τι έκανα/δεν έκανα και συνέβη αυτό στο μωρό μου;»). Όσο άβολο κι αν είναι, μπορεί επίσης να νιώθετε θυμό προς το μωρό σας («Γιατί δεν μπορούσες να περιμένεις μόνο λίγες ακόμη εβδομάδες;»).

Οι περισσότεροι γονείς μωρών στη MENN νιώθουν κάποιον θυμό και τον εκφράζουν με διαφορετικούς τρόπους. Κάποιοι είναι ανοιχτά θυμωμένοι, απαιτητικοί και αναζητούν κάποιον να κατηγορήσουν.. Κάποιοι θέλουν να αποσυρθούν ή να φύγουν και να κρατήσουν τον θυμό τους κρυμμένο μέσα τους. Μπορεί να είναι δύσκολο να αναγνωρίσετε οποιονδήποτε θυμό, ιδιαίτερα αν αυτός ο θυμός στρέφεται προς το μωρό σας ή τον/τη σύντροφό σας.

Για να αντιμετωπίσετε τον θυμό, ξεκινήστε αναγνωρίζοντάς τον στον εαυτό σας, στον/τη σύντροφό σας και σε όσους βρίσκονται γύρω σας. Συνειδητοποιήστε ότι ο θυμός είναι ένα φυσιολογικό, αναμενόμενο συναίσθημα κοινό στους περισσότερους γονείς στη MENN. Συζητώντας τα συναισθήματά σας με το προσωπικό της MENN, μπορεί να αρχίσετε να καταλαβαίνετε γιατί νιώθετε έτσι. Αναρωτηθείτε: είστε θυμωμένοι με κάποιον συγκεκριμένα ή είναι η κατάσταση που σας προκαλεί ένταση; Συζητώντας τα συναισθήματά σας, μπορείτε να αρχίσετε να κάνετε ένα σχέδιο για να αντιμετωπίσετε τα προβλήματα που θέλετε να διαχειριστείτε ή πράγματα που θέλετε να προσπαθήσετε να αλλάξετε.

Ο θυμός απαιτεί τεράστια ποσότητα ενέργειας. Ως γονείς βρεφών στη ΜΕΝΝ, ήδη δαπανάτε πολλή ενέργεια καθημερινά — πηγαίνοντας και επιστρέφοντας στο νοσοκομείο, επεξεργαζόμενοι τις πολλές πληροφορίες που λαμβάνετε, περνώντας χρόνο με το μωρό σας, φροντίζοντας τον εαυτό σας και το σπίτι σας, και αντιμετωπίζοντας τα συναισθηματικά σκαμπανεβάσματα που συνοδεύουν τη φροντίδα ενός άρρωστου ή πρόωρου βρέφους. Η διαχείριση του θυμού σας μπορεί να σας δώσει περισσότερη ενέργεια για να φροντίσετε τον εαυτό σας και το μωρό σας.

Ενοχή

«Μας πήρε πολύ χρόνο να ξεπεράσουμε την ενοχή μας. Κάναμε τις ερωτήσεις “τι θα γινόταν αν” και “γιατί σε εμάς” για μήνες. Όμως δεν κάναμε τίποτα λάθος. Είχαμε καλή προγεννητική φροντίδα. Αυτό που μας συνέβη δεν ήταν λάθος κανενός.»

Οι περισσότεροι γονείς εκφράζουν αισθήματα ενοχής μετά τη γέννηση ενός άρρωστου ή πρόωρου μωρού. Μπορεί να αναρωτιέστε: «Τι έκανα και το προκάλεσα;» ή «Τι θα μπορούσα να είχα κάνει για να το αποτρέψω;». Και σχεδόν κάθε γονιός άσκοπα θρηνεί: «Αν μόνο δεν είχα…». Οι μητέρες συχνά σκέφτονται ξανά όλη την εγκυμοσύνη, αναρωτώμενες αν θα μπορούσαν να είχαν αλλάξει κάτι ή αν οι συνθήκες ήταν διαφορετικές. Για τα περισσότερα μωρά στη MENN, οι λόγοι που γεννήθηκαν άρρωστα ή πρόωρα δεν είναι γνωστοί. Αφήνοντας πίσω τα αισθήματα ενοχής, εξοικονομείτε ενέργεια για να φροντίσετε τον εαυτό σας και το μωρό σας. Είναι επίσης χρήσιμο να μοιράζεστε αυτά τα συναισθήματα με την ομάδα της ΜΕΝΝ, που συχνά μπορεί να προσφέρει υποστήριξη και παρηγοριά. 

Απώλεια

Καθ’ όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σας, πιθανότατα είχατε μια εικόνα για το μωρό σας. Για τους περισσότερους γονείς, αυτή η εικόνα ήταν ενός υγιούς τελειόμηνου βρέφους. Το να δείτε πρόωρο ή άρρωστο το μωρό σας για πρώτη φορά μπορεί να οδηγήσει σε αισθήματα απώλειας για αυτό που περιμένατε. Οι περισσότερες μητέρες τελειόμηνων βρεφών αναφέρουν ότι χαίρονται που η εγκυμοσύνη τους τελείωσε· όμως οι μητέρες πρόωρων μωρών συχνά πενθούν το τέλος της εγκυμοσύνης τους. Οι μητέρες πρόωρων μωρών συχνά διαπιστώνουν ότι τους λείπει η αίσθηση του μωρού μέσα τους και δεν ένιωθαν έτοιμες να γεννήσουν. Επιπλέον, οι μητέρες μωρών που νοσηλεύονται στη ΜΕΝΝ μπορεί επίσης να νιώθουν ζήλια για γυναίκες που είναι ακόμη έγκυες ή για μητέρες που έχουν γεννήσει υγιή τελειόμηνα μωρά.

Αν η γέννα σας δεν έγινε όπως τη σχεδιάζατε, εσείς και ο/η σύντροφός σας μπορεί επίσης να πενθήσετε την απώλεια εκείνης της προγραμματισμένης εμπειρίας γέννας. Πολλά ζευγάρια σήμερα σχεδιάζουν ποιος θα παρευρεθεί στη γέννα, πώς θα είναι το περιβάλλον, πώς θα διαχειριστούν τη διαδικασία του τοκετού και πόση ιατρική παρέμβαση επιθυμούν. Κάποιοι γράφουν λεπτομερή σχέδια τοκετού για να μεταφέρουν τις επιθυμίες τους στους παρόχους φροντίδας τους. Δυστυχώς, η πρόωρη ή περίπλοκη γέννα σας μπορεί να έχει απαιτήσει μια απότομη, απρογραμμάτιστη αλλαγή στην εμπειρία σας.

Μπορεί επίσης να αισθανθείτε την απώλεια του γονεϊκού σας ρόλου. Καθ’ όλη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, φανταζόσασταν τον εαυτό σας ως γονέα. Φανταζόσασταν εσάς και τον/τη σύντροφό σας να παίζετε και να φροντίζετε το μωρό σας. Τώρα πρέπει να περνάτε χρόνο με το μωρό σας σε ένα ξένο περιβάλλον, να αγγίζετε το μωρό σας μέσα από ένα άνοιγμα της θερμοκοιτίδας και να περιμένετε να σας πει κάποιος άλλος πότε είναι κατάλληλο να το κρατήσετε ή να το ταΐσετε. Το να αφήσετε πίσω αυτό που χάθηκε είναι ένα σημαντικό μέρος της μετάβασής σας στη γονεϊκότητα. Τώρα πρέπει να διαμορφώσετε ένα νέο όνειρο για την οικογένειά σας που μεγαλώνει και διαφορετικούς στόχους για την παρακολούθηση της προόδου. Αυτοί οι νέοι στόχοι μπορεί να είναι αρκετά διαφορετικοί (όπως η σταδιακή διακοπή του οξυγόνου ή ο θηλασμός για πρώτη φορά) και οι γονείς δεν μπορούν να θέσουν αυτούς τους νέους στόχους μέχρι να αφήσουν πίσω το παλιό όνειρο ενός υγιούς τελειόμηνου βρέφους.

Μπορεί να χρειαστεί χρόνος για να ξεπεράσετε αυτά τα αισθήματα απώλειας. Πολλοί τα ξαναζούν συχνά—μερικές φορές για χρόνια— γύρω από την επέτειο της γέννησης του μωρού τους. Και πάλι, αυτή είναι μια φυσιολογική αντίδραση για πολλές οικογένειες στη MENN. Όπως και με τον θυμό, συχνά βοηθά να συζητάτε και να αναγνωρίζετε αυτά τα αισθήματα απώλειας. Μπορεί να σας φανεί χρήσιμο να μιλήσετε με άλλους γονείς που είχαν μωρό στη MENN. Η ομάδα της ΜΕΝΝ μπορεί να σας καθοδηγήσει και να σας βοηθήσει να βρείτε υποστηρικτικές ομάδες ή υπηρεσίες στην περιοχή σας.

Αίσθημα αδυναμίας

Βρίσκεστε σε ένα παράξενο περιβάλλον, περιτριγυρισμένοι από εξοπλισμό υψηλής τεχνολογίας και πλήθος ανθρώπων που φροντίζουν το μωρό σας. Θέλετε να παρηγορήσετε το μωρό σας, αλλά μπορεί να μην ξέρετε τι να κάνετε. Αυτά τα αισθήματα αδυναμίας είναι συνηθισμένα στη MENN.

Ξεκινήστε κατανοώντας ότι οι περισσότεροι γονείς στη MENN αισθάνονται ανίσχυροι και αναγνωρίστε αυτά τα συναισθήματα: «Νιώθω σαν να μην μπορώ να κάνω τίποτα για το μωρό μου». Αν δεν αισθάνεστε ακόμη άνετα με τους/τις νοσηλευτές/τριες του μωρού σας, μπορείτε να ξεκινήσετε κάνοντας παρατηρήσεις και θέτοντας ερωτήσεις: «Το μωρό μου φαίνεται να είναι άβολα. Τι μπορώ να κάνω για να βοηθήσω;» ή «Τα χείλη του μωρού μου είναι ξηρά. Τι μπορώ να χρησιμοποιήσω για να τα υγράνω;». Καθώς θα αισθάνεστε πιο άνετα στο περιβάλλον της MENN και θα αποκτάτε εμπειρία αγγίζοντας και αλληλεπιδρώντας με το μωρό σας, τα αισθήματα αυτοπεποίθησης θα αρχίσουν να αντικαθιστούν τα αρχικά σας αισθήματα αδυναμίας.

Συζητήστε τα συναισθήματά σας με το νοσηλευτικό προσωπικό του μωρού σας. Συχνά μπορούν να προτείνουν τρόπους ώστε να επικοινωνείτε με την ομάδα της MENN και να συμμετέχετε στη φροντίδα του μωρού σας. Για παράδειγμα, η παροχή μητρικού γάλακτος για το μωρό σας είναι μια σημαντική συμβολή στη φροντίδα του μωρού σας. Ακόμη κι αν είχατε σχεδιάσει αργότερα να το ταΐζετε με βρεφικό γάλα σε σκόνη, ίσως θελήσετε να εξετάσετε τον θηλασμό τώρα. Το μητρικό γάλα είναι ιδιαίτερα σημαντικό για άρρωστα ή πρόωρα βρέφη επειδή παρέχει ιδανική διατροφή και άλλα οφέλη που βοηθούν το μωρό σας να επουλωθεί και να αναπτυχθεί.

Αίσθημα ότι είστε «σε κοινή θέα»

Σε αντίθεση με τα περισσότερα νοσοκομειακά δωμάτια για παιδιά και ενήλικες, πολλά μωρά της MENN και οι γονείς τους μπορεί να μοιράζονται χώρο στην ίδια μεγάλη αίθουσα. Πολλοί γονείς λένε ότι αυτή η έκθεση τους κάνει να νιώθουν σαν «ψάρια σε ενυδρείο» κατά τις πρώτες τους εμπειρίες στη MENN. Μπορεί να νιώθετε ότι οι άλλοι παρακολουθούν κάθε σας κίνηση και αυτή η απώλεια ιδιωτικότητας μπορεί να είναι αγχωτική. Το προσωπικό στη MENN σάς παρατηρεί για να σας βοηθήσει να μάθετε να φροντίζετε το μωρό σας. Έχουν ειδική εκπαίδευση με πρόωρα και άρρωστα βρέφη και μπορούν να παρατηρούν το μωρό για σημάδια στρες που ίσως ακόμη δεν κατανοείτε. Επιπλέον, άλλοι γονείς στη MENN μπορεί να σας παρακολουθούν για να σας συνδέσουν με το μωρό σας και να συγκρίνουν τις συνθήκες σας με τις δικές τους. Αυτή η κοινωνικοποίηση είναι μέρος της διαδικασίας γνωριμίας στη MENN. Όσο πιο εξοικειωμένοι γίνεστε με το περιβάλλον, τόσο πιο άνετα θα νιώθετε με το προσωπικό της MENN, τις ρουτίνες και την ικανότητά σας να φροντίζετε το μωρό σας. Το μωρό σας αναγνωρίζει τη φροντίδα και την παρουσία σας και είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη και την ίασή του.