Βελτιώνοντας την επικοινωνία στην οικογένεια

Πώς μπορώ να βελτιώσω την επικοινωνία στην οικογένειά μου;

Ακολουθούν μερικοί σημαντικοί τρόποι για να χτίσετε υγιή επικοινωνία:

• Να είστε διαθέσιμοι/ες: Βρείτε χρόνο μέσα στο φορτωμένο πρόγραμμα όλων για να σταματάτε και να μιλάτε για διάφορα. Ακόμη και 10 λεπτά την ημέρα χωρίς περισπασμούς για να μιλήσετε εσείς και το παιδί σας μπορούν να κάνουν μεγάλη διαφορά στη δημιουργία καλών συνηθειών επικοινωνίας. Κλείστε την τηλεόραση ή το ραδιόφωνο. Δώστε στο παιδί σας την αμέριστη προσοχή σας. Καθίστε και κοιτάξτε το παιδί σας ενώ μιλάτε. Αυτά τα λίγα λεπτά την ημέρα μπορεί να έχουν μεγάλη αξία.
• Να είστε καλοί ακροατές: Όταν ακούτε το παιδί σας, το βοηθάτε να νιώθει ότι το αγαπούν και το εκτιμούν. Ρωτήστε το παιδί σας για τα συναισθήματά του/της σχετικά με ένα θέμα. Αν δεν είστε σίγουροι για το τι λέει το παιδί σας, επαναλάβετε αυτό που ακούτε για να βεβαιωθείτε ότι καταλαβαίνετε τι προσπαθεί να πει. Δεν χρειάζεται να συμφωνείτε με όσα λέει το παιδί σας για να είστε καλοί ακροατές. Το να μοιράζεται τις σκέψεις του/της μαζί σας βοηθά το παιδί σας να ηρεμήσει, ώστε αργότερα να μπορεί να σας ακούσει.
• Δείξτε ενσυναίσθηση: Αυτό σημαίνει να «συντονίζεστε» με τα συναισθήματα του παιδιού σας και να το αφήνετε να ξέρει ότι καταλαβαίνετε. Αν το παιδί σας είναι λυπημένο ή αναστατωμένο, ένα απαλό άγγιγμα ή μια αγκαλιά μπορεί να του δείξει ότι καταλαβαίνετε αυτά τα θλιβερά ή αρνητικά συναισθήματα. Μην λέτε στο παιδί σας τι σκέφτεται ή τι αισθάνεται. Αφήστε το να εκφράσει αυτά τα συναισθήματα. Και φροντίστε να μην τα υποτιμάτε λέγοντας πράγματα όπως: «Είναι χαζό να νιώθεις έτσι» ή «Θα καταλάβεις όταν μεγαλώσεις». Τα συναισθήματά του είναι αληθινά για εκείνο και πρέπει να γίνονται σεβαστά.
• Να είστε καλό πρότυπο: Να θυμάστε ότι τα παιδιά μαθαίνουν με το παράδειγμα. Χρησιμοποιήστε λέξεις και τόνους στη φωνή σας που θέλετε να χρησιμοποιεί και το παιδί σας. Βεβαιωθείτε ότι ο τόνος της φωνής σας και οι πράξεις σας στέλνουν το ίδιο μήνυμα. Για παράδειγμα, αν γελάτε όταν λέτε «Όχι, μην το κάνεις αυτό», το μήνυμα θα είναι μπερδεμένο. Να είστε σαφείς στις οδηγίες σας. Αφού περάσετε το μήνυμα, μην επιμένετε υπερβολικά . Αν χρησιμοποιείτε λέξεις για να περιγράφετε τα συναισθήματά σας, θα βοηθήσει το παιδί σας να μάθει να κάνει το ίδιο. Όταν οι γονείς χρησιμοποιούν λέξεις που εκφράζουν συναισθήματα, όπως: «Με κάνει να νιώθω λυπημένος/η όταν δεν κάνεις αυτό που σου ζητώ», αντί να φωνάζουν ή να χρησιμοποιούν προσβλητικούς χαρακτηρισμούς, τα παιδιά μαθαίνουν να κάνουν το ίδιο.

Περισσότερες συμβουλές για τη βελτίωση της επικοινωνίας

Θα ήταν ωφέλιμο:

• Δώστε σαφείς, κατάλληλες για την ηλικία οδηγίες, όπως: «Όταν πάμε στο κατάστημα, περιμένω να είσαι ευγενικός/ή και να μένεις μαζί μου». Βεβαιωθείτε ότι το παιδί σας κατάλαβε αυτό που είπατε. Μερικές φορές τα παιδιά δεν καταλαβαίνουν πλήρως τις σημασίες των λέξεων που ακούν και χρησιμοποιούν.
• Επαινείτε το παιδί σας με μέτρο, δίνοντας έμφαση στην προσπάθεια και τη βελτίωση. Εκφράστε ήρεμα τα συναισθήματά σας.
• Να είστε ειλικρινείς. .
• Ακούστε προσεκτικά αυτά που λέει το παιδί σας.
• Χρησιμοποιήστε τις στιγμές συζήτησης ως ευκαιρίες μάθησης – μην χάνετε ευκαιρίες να δείχνετε στο παιδί σας υγιή επικοινωνία.
• Δώστε το παράδειγμα για αυτό που θέλετε να κάνει το παιδί σας – εφαρμόστε αυτά που κηρύττετε.
• Όταν είστε αναστατωμένοι με το παιδί σας, ξεκαθαρίστε ότι σας ενοχλεί η συμπεριφορά του και όχι το ίδιο το παιδί.

Δεν θα ήταν ωφέλιμο :

• Μην δίνετε αόριστες, γενικές οδηγίες, όπως: «Καλύτερα να είσαι φρόνιμος/η!»
• Μην χρησιμοποιείτε προσβλητικούς χαρακτηρισμούς ή κατηγορείτε. Το «είσαι κακός/ή» πρέπει να αντικαθίσταται με το «δεν μου αρέσει ο τρόπος που συμπεριφέρεσαι».
• Μην φωνάζετε ή απειλείτε.
• Μην λέτε ψέματα ούτε μισές αλήθειες στο παιδί σας.
• Μην χρησιμοποιείτε τη σιωπή για να εκφράσετε έντονα συναισθήματα. Οι παρατεταμένες σιωπές τρομάζουν και μπερδεύουν τα παιδιά.

Διατηρώντας την ψυχραιμία σας

Υπάρχουν φορές που όλοι οι γονείς νιώθουν ότι έχουν εξαντλήσει την υπομονή τους. Ωστόσο, είναι πάντα σημαντικό να βρίσκετε τρόπους να βοηθάτε το παιδί σας να συμπεριφέρεται χωρίς να πληγώνετε τα συναισθήματά του. Ακολουθούν μερικοί τρόποι για να ηρεμήσετε όταν νιώθετε στρες, πριν προσπαθήσετε να μιλήσετε με το παιδί σας.

• Πάρτε μερικές βαθιές ανάσες, πολύ αργά.
• Περιμένετε 5 λεπτά πριν αρχίσετε να μιλάτε στο παιδί σας.
• Προσπαθήστε να βρείτε μια λέξη για να ονομάσετε αυτό που νιώθετε (όπως «απογοήτευση»). Πείτε τη στον εαυτό σας και βεβαιωθείτε ότι είναι κατάλληλη για το παιδί σας.
• Μοιραστείτε τα συναισθήματά σας με έναν ενήλικα που εμπιστεύεστε, όπως τον/τη σύντροφό σας ή έναν φίλο ο.
• Εστιάστε στο παρόν και αποφύγετε να κρατάτε αρνητικά συναισθήματα από το παρελθόν
• Ζητήστε επαγγελματική βοήθεια αν νιώθετε ότι έχετε χάσει τον έλεγχο.

Η υγιής επικοινωνία με το παιδί σας είναι μία από τις πιο σημαντικές και πιο ανταποδοτικές δεξιότητες που μπορείτε να αναπτύξετε ως γονείς. Επίσης, κάνει τα δύσκολα κομμάτια της ανατροφής (όπως η πειθαρχία του παιδιού σας) πολύ πιο εύκολα και αποτελεσματικά.