Βοηθήστε το παιδί σας να διαχειριστεί το άγχος: Συμβουλές για το σπίτι και το σχολείο

Το άγχος είναι μια άλλη λέξη που εκφράζει ανησυχία ή φόβο. Είναι φυσιολογικό τα παιδιά και οι έφηβοι να νιώθουν άγχος μερικές φορές, όπως πριν από μια σημαντική εξέταση στο σχολείο ή όταν μιλούν μπροστά σε πολλούς ανθρώπους. Αλλά αν το άγχος του παιδιού σας παρεμβαίνει στις καθημερινές δραστηριότητες, όπως το να κοιμάται μόνο τη νύχτα, να παίζει έξω ή να πηγαίνει στο σχολείο, ίσως χρειαστεί επιπλέον βοήθεια.

Τα καλά νέα είναι ότι υπάρχουν πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να βοηθήσετε το παιδί σας να αποφύγει το άγχος και να αντιμετωπίσει τις ανησυχίες του, όταν αυτές προκύψουν. Συζητήστε με τον/την παιδίατρό σας για να αναλύσετε στρατηγικές και συμβουλές που μπορούν να βοηθήσουν ή συμβουλευτείτε έναν παιδοψυχολόγο.

Ποια είναι μερικά κοινά σημάδια άγχους στα παιδιά;

Αν το παιδί σας νιώθει άγχος, ίσως να μην μπορεί να σας το πει. Το παιδί σας μπορεί να νιώθει άσχημα ή να νιώθει άρρωστο χωρίς να γνωρίζει τον λόγο, ή μπορεί να παρατηρήσετε ότι φαίνεται ανήσυχο ή κουρασμένο.

• Νιώθουν σαν να τρέχει η καρδιά τους
• Ιδρώνουν ή κοκκινίζουν
• Τρέμουν ή νιώθουν ναυτία
• Νιώθουν πολύ κρύο ή πολλή ζέστη
• Δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν ή να μείνουν ήσυχοι
• Αγγίζουν τη βουβωνική χώρα (για μικρά αγόρια)

Πώς μπορώ να βοηθήσω το παιδί μου να διαχειριστεί το άγχος στο σπίτι;

Αυτές οι συμβουλές είναι χρήσιμες για όλα τα παιδιά, αλλά μπορούν να είναι ιδιαίτερα βοηθητικές για παιδιά με άγχος. Η γονεϊκή μέριμνα είναι απαιτητική δουλειά, οπότε χρησιμοποιήστε την κρίση σας για να επιλέξετε ποιες συμβουλές ταιριάζουν καλύτερα στην οικογένειά σας.

Συνδεθείτε με το παιδί σας

• Αφιερώστε χρόνο ένας προς έναν κάθε μέρα χωρίς τηλεόραση ή άλλα μέσα. Ακόμα και μόνο 10 λεπτά κάθε μέρα μπορούν να κάνουν μεγάλη διαφορά. Δοκιμάστε την κηπουρική ή τη φροντίδα των φυτών του σπιτιού, τη ζωγραφική ή μια βόλτα με ποδήλατο.
• Επαινέστε το παιδί σας και κάντε το να νιώθει καλά με τον εαυτό του. Για παράδειγμα, "Έκανες εξαιρετική δουλειά σε αυτή την εργασία!" ή "Σε ευχαριστώ που με βοήθησες με το πλύσιμο. Είμαι πολύ τυχερός/η που έχω τη βοήθειά σου."
• Ανακαλύψτε τι ανησυχεί το παιδί σας, γιατί το στρες μπορεί να το κάνει να νιώθει άγχος. Πράγματα όπως ο εκφοβισμός στο σχολείο, το διαζύγιο ή ο θάνατος στην οικογένεια μπορούν να κάνουν ένα παιδί να νιώθει άγχος. Το παιδί σας μπορεί να χρειαστεί επιπλέον βοήθεια για να αντιμετωπίσει θέματα όπως αυτά.

Βοηθήστε το παιδί σας να μάθει να διαχειρίζεται τους φόβους του

Όταν το παιδί σας είναι ήρεμο, ξεκινήστε μια συζήτηση για πράγματα που μπορεί να κάνει για να διαχειριστεί τους φόβους και τις ανησυχίες, όταν αυτά προκύψουν. Για παράδειγμα, πείτε του ότι μπορεί:

• Να κάνει βαθιές αναπνοές και ασκήσεις χαλάρωσης των μυών.
• Να μιλάει θετικά στον εαυτό του (για παράδειγμα, «Μπορώ να το δοκιμάσω» αντί για «Δεν μπορώ να το κάνω»).
• Να σκεφτεί ένα ασφαλές μέρος, όπως το δωμάτιό του ή ένα αγαπημένο μέρος στην ύπαιθρο.
• Σταδιακή αντιμετώπιση των φόβων. Σκεφτείτε να εκθέσετε σταδιακά το παιδί σας σε αντικείμενα ή δραστηριότητες που το τρομάζουν.
• Επαινέστε και ανταμείψτε την γενναία συμπεριφορά: ο στόχος είναι να ανταπεξέλθει, όχι να αποφύγει.

Δημιουργήστε υγιείς συνήθειες για να υποστηρίξετε τη διάθεσή του

Οι υγιείς συνήθειες τρόπου ζωής μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση του στρες και την υποστήριξη της καλής διάθεσης.

• Κινηθείτε! Παροτρύνετε το παιδί σας να είναι δραστήριο τουλάχιστον μια ώρα κάθε μέρα. Αυτή η δραστηριότητα μπορεί να περιλαμβάνει παιχνίδι έξω, συμμετοχή σε αθλητική ομάδα ή δραστηριότητα , ποδηλασία ή περπάτημα στο σχολείο, ή χορό στο σπίτι με αγαπημένη μουσική.
• Τρώτε υγιεινά. Καταναλώστε υγιεινά γεύματα κάθε μέρα, συμπεριλαμβανομένων φρούτων και λαχανικών, ολικής άλεσης και τροφών με πρωτεΐνη. Μην ξεχνάτε το πρωινό!
• Κοιμηθείτε αρκετά. Τα παιδιά σχολικής ηλικίας χρειάζονται 9 έως 12 ώρες ύπνου κάθε βράδυ, ενώ οι έφηβοι χρειάζονται 8 έως 10 ώρες.
• Δημιουργήστε ένα οικογενειακό σχέδιο χρήσης μέσων για να ορίσετε υγιείς οδηγίες για τον χρόνο οθόνης για ψυχαγωγία. Αποφύγετε τρομακτικές ή βίαιες τηλεοπτικές εκπομπές, βιντεοπαιχνίδια και ταινίες.
• Δημιουργήστε οικογενειακές ρουτίνες. Ακολουθήστε ένα κανονικό πρόγραμμα για παιχνίδι, γεύματα και ύπνο. Η γνώση του τι να περιμένει μπορεί να βοηθήσει το παιδί σας να νιώθει ασφαλές και προστατευμένο.

Πώς μπορώ να βοηθήσω το παιδί μου να διαχειριστεί το άγχος του σχολείου;

Τα παιδιά μπορεί να δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν ή να πάνε στο σχολείο, όταν αισθάνονται ανήσυχα. Αν το παιδί σας αντιμετωπίζει δυσκολίες στο σχολείο, δοκιμάστε αυτούς τους τρόπους για να το βοηθήσετε.

• Μιλήστε στο παιδί σας ευγενικά, αλλά αυστηρά. Πείτε του γιατί είναι σημαντικό να πάει στο σχολείο.
• Συζητήστε με τους δασκάλους και τον σύμβουλο του παιδιού σας για το τι να κάνετε αν το παιδί σας ζητήσει να φύγει νωρίς από το σχολείο.
• Αν πιστεύετε ότι το παιδί σας μπορεί να είναι αναστατωμένο εξαιτίας κάποιου οικογενειακού στρες ή πίεσης να πάρει καλούς βαθμούς στο σχολείο, πείτε του ότι κάνει καλή δουλειά και ότι είστε περήφανος γι' αυτό.
• Βοηθήστε το παιδί σας να θέσει ρεαλιστικούς στόχους για το σχολείο. Αν θέσει στόχους που είναι πολύ δύσκολοι να επιτευχθούν, μπορεί να νιώσει χειρότερα για τον εαυτό του.
• Υπενθυμίστε στο παιδί σας ότι μπορεί να κάνει βήματα για να ελέγξει τις ανησυχίες του. Για παράδειγμα, μπορεί να σκεφτεί τι να κάνει εκ των προτέρων για να αντιμετωπίσει μια στρεσογόνο κατάσταση.
• Ανταμείψτε τις γενναίες συμπεριφορές του παιδιού σας στο σχολείο. Το να περνάτε χρόνο κάνοντας διασκεδαστικές δραστηριότητες με έναν γονέα είναι μια πολύ ισχυρή ανταμοιβή.

Θυμηθείτε, εσείς γνωρίζετε καλύτερα το παιδί σας.

Σε κάθε στιγμή της ζωής του,, εσείς είστε ο μεγαλύτερος υποστηρικτής του παιδιού σας. Μη διστάσετε να μιλήσετε μαζί του για ό,τι το απασχολεί, αλλά και να μιλήσετε εκ μέρους του στο σχολείο ή στην επίσκεψη στον/ στην παιδίατρο.

Πότε πρέπει να παραπεμφθώ στον/στην γιατρό;

Αν το άγχος του παιδιού σας δεν φεύγει ή χειροτερεύει, επικοινωνήστε με τον/την παιδοψυχίατρο. Μαζί θα μπορείτε να φτιάξετε ένα σχέδιο για να δοκιμάσετε νέες προσεγγίσεις ή στρατηγικές με το παιδί σας.

Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να συζητήσετε με τον/την παιδοψυχίατρο του παιδιού σας αν:

• Το παιδί σας αρχίζει να εμφανίζει άλλα προβλήματα συμπεριφοράς, όπως συστολή.
• Συμβαίνει κάτι τρομακτικό στη ζωή του παιδιού σας που μπορεί να επιδεινώσει το άγχος του, όπως ένας τραυματισμός ή ένας θάνατος στην οικογένεια.
• Υποψιάζεστε ότι το άγχος του παιδιού σας επηρεάζει μια άλλη ιατρική κατάσταση (για παράδειγμα, αν το άσθμα του παιδιού σας χειροτερεύει με το άγχος).

Ο/Η παιδοψυχίατρος θα μπορεί, επίσης, να σας βοηθήσει να αποφασίσετε αν το παιδί χρειάζεται επίσκεψη σε ειδικό ψυχολόγο. Για παράδειγμα, ένας τύπος θεραπείας που ονομάζεται γνωστική συμπεριφορική θεραπεία μπορεί να είναι χρήσιμος για παιδιά με άγχος.

Βρείτε χρόνο να φροντίσετε και τον εαυτό σας.

Η ανατροφή των παιδιών μπορεί να είναι αγχωτική. Αν νιώθετε πολύ πιεσμένοι, μην διστάσετε να ζητήσετε υποστήριξη από την οικογένεια, τους κοντινούς σας φίλους, τις κοινωνικές υπηρεσίες ή τκάποια άλλη ομάδα στην οποία ανήκετε, όπως μια ομάδα συμβουλευτικής. Τα παιδιά αντιλαμβάνονται το άγχος και τις ανησυχίες των ενηλίκων, οπότε η υποστήριξη που θα λάβετε εσείς μπορεί να βοηθήσει και το παιδί σας.

Περισσότερες πληροφορίες

• Ψυχική υγεία: Σημάδια που δείχνουν ότι το παιδί σας χρειάζεται περισσότερη υποστήριξη
• Άγχος: Πέντε στοιχεία που πρέπει να γνωρίζετε