Συμβουλές για ασφαλή κατανάλωση τροφίμων το καλοκαίρι: Μην αφήνετε τα μικρόβια να καταστρέψουν το οικογενειακό σας γεύμα στην εξοχή

Όταν οργανώνετε ένα οικογενειακό μπάρμπεκιου ή ετοιμάζετε ένα πικνίκ για να το απολαύσετε στο πάρκο, την πισίνα ή την παραλία, να έχετε υπόψη σας την ασφαλή κατανάλωση τροφίμων.
Τα παιδιά κάτω των 5 ετών διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να αρρωστήσουν σοβαρά από μολυσμένα τρόφιμα. Η τροφική δηλητηρίαση τείνει να είναι πιο συχνή το καλοκαίρι. Είναι η περίοδος που περισσότεροι άνθρωποι μαγειρεύουν και απολαμβάνουν γεύματα σε εξωτερικούς χώρους, μακριά από ψυγεία, νεροχύτες και θερμόμετρα.
Παρακάτω θα δείτε πώς να κάνετε το επόμενο οικογενειακό γεύμα σας έξω ευχάριστο και ασφαλές για όλους.
Τι προκαλεί την τροφική δηλητηρίαση;
Η τροφική δηλητηρίαση συμβαίνει όταν μικρόβια εισχωρούν (μολύνουν) στα τρόφιμα που τρώμε. Αυτό μπορεί να συμβεί σε οποιοδήποτε στάδιο, από τη συγκομιδή και την επεξεργασία των τροφίμων μέχρι και την κουζίνα, αν τα τρόφιμα δεν τα χειριστούν ή μαγειρευτούν σωστά. Η μόλυνση των τροφίμων κατά τη συγκομιδή και την επεξεργασία μπορεί να οδηγήσει σε μεγάλης κλίμακας δηλητηριάσεις.
Κατά τους θερμότερους μήνες του χρόνου, τα μικρόβια μπορούν να πολλαπλασιαστούν γρήγορα στα τρόφιμα.
Τα μικρόβια μπορούν να μεταφερθούν στα τρόφιμά μας κατά την προετοιμασία τους, κατά τη μεταφορά τους ή στον σημείο όπου μαγειρεύονται ή καταναλώνονται.
Τρόφιμα που συνήθως προκαλούν τροφική δηλητηρίαση περιλαμβάνουν:
- ωμό ή μη σωστά μαγειρεμένο κρέας, ψάρια, οστρακοειδή, αυγά και ζύμη
- επεξεργασμένο κρέας, όπως χοτ ντογκ και αλλαντικά
- μη παστεριωμένο γάλα, μαλακά τυριά και χυμοί
- ωμά φρούτα, λαχανικά, φύτρες σπόρων και ξηροί καρποί
- μέλι
- σκόνη βρεφικού γάλακτος
Πώς να κάνετε τα γεύματα σε εξωτερικούς χώρους πιο ασφαλή
Για να αποφύγετε την τροφική δηλητηρίαση και τη μόλυνση, οι ειδικοί στην ασφάλεια τροφίμων προτρέπουν τους ανθρώπους να ακολουθήσουν αυτά τα βήματα: καθάρισμα, διαχωρισμός, ψήσιμο (ή μαγείρεμα) και ψύξη.
Καθάρισμα
Πλύνετε τα χέρια σας πριν το μαγείρεμα και καθαρίστε όλες τις επιφάνειες όπου θα προετοιμαστούν και θα σερβιριστούν τα τρόφιμα (μέσα στο σπίτι και όταν βρίσκεστε εκτός).
- Όταν συσκευάζετε τρόφιμα, ξεκινήστε με καθαρά χέρια και καθαρά ψυγεία.
- Θυμηθείτε πριν ξαναχρησιμοποιήσετε πιάτα και μαχαιροπίρουνα που περιείχαν ή άγγιξαν ωμά τρόφιμα, να τα πλύνετε με σαπούνι σε ζεστό νερό.
- Καθαρίστε τη σχάρα με σύρμα από αλουμίνιο ή με νάιλον βούρτσα. Προσπαθήστε να αποφύγετε τις μεταλλικές βούρτσες, οι οποίες εγκυμονούν κίνδυνο τραυματισμού όταν κομματάκια τους κολλήσουν στο φαγητό και καταποθούν.
Διαχωρισμός
Χρησιμοποιήστε ξεχωριστά φορητά ψυγεία ανάλογα με τη θερμοκρασία και τον τύπο του φαγητού ή ποτού. Για παράδειγμα:
- Αποθηκεύστε τα ωμά τρόφιμα μακριά από τα έτοιμα για κατανάλωση φαγητά. Αυτό περιλαμβάνει τον διαχωρισμό των τροφίμων που τρώγονται ωμά (όπως τα λαχανικά και τα φρούτα) από τα ωμά κρέατα, πουλερικά και θαλασσινά που πρέπει πρώτα να μαγειρευτούν. Πριν φύγετε από το σπίτι, ξεπλύνετε τα φρούτα και τα λαχανικά και στεγνώστε τα καλά.
- Συσκευάστε πιάτα και μαχαιροπίρουνα για το μαγείρεμα και ένα ξεχωριστό σετ από καθαρά πιάτα και μαχαιροπίρουνα για το σερβίρισμα του φαγητού.
- Τα ποτά θα πρέπει επίσης να τοποθετηθούν σε ξεχωριστά φορητά ψυγεία. (Κρατήστε τα αλκοολούχα ποτά σε ξεχωριστά ψυγεία για «ενήλικες», μακριά από τα παιδιά)
Ψήσιμο στη σχάρα (ή μαγείρεμα)
Όταν φτάσετε στην τοποθεσία που θα κάνετε πικ-νικ, αν είναι δυνατόν, τοποθετήστε τα φορητά ψυγεία με το φαγητό σε περιοχή με σκιά και κρατήστε τα κλειστά. Αυτό θα βοηθήσει στην αποφυγή της έκθεσης του φαγητού σε αλλαγές θερμοκρασίας. Μέχρι να σερβιριστεί, το κρύο φαγητό πρέπει να διατηρείται κάτω από 4 °C και τα ζεστά φαγητά πρέπει να διατηρούνται στους 60 °C ή παραπάνω.
Ψύξη
Βάλτε τα περισσεύματα πίσω στα φορητά ψυγεία για να εμποδίσετε τον πολλαπλασιασμό των βακτηρίων. Αναγνωρίστε πότε να πετάξετε φαγητό που έχει μείνει σε θερμοκρασία δωματίου.
Πόση ώρα μπορεί να παραμείνει έξω το φαγητό;
Τα ζεστά και τα κρύα φαγητά δεν πρέπει να παραμένουν σε θερμοκρασίες μεταξύ 4°C και 60°C για περισσότερο από 2 ώρες, ή 1 ώρα αν οι εξωτερικές θερμοκρασίες είναι πάνω από 32°C. Αυτή η ζώνη θερμοκρασίας τροφίμων μπορεί να επιτρέψει στα βακτήρια του φαγητού να πολλαπλασιαστούν γρήγορα και να προκαλέσουν τροφική δηλητηρίαση.
Ασφαλείς θερμοκρασίες μαγειρέματος για πουλερικά, κρέας και ψάρι
Η κατανάλωση ωμών ή μερικώς ψημένων τροφών μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση. Για να “εξολοθρεύσετε” τα μικρόβια στο κρέας και τα θαλασσινά, ψήστε στη συνιστώμενη θερμοκρασία:
- 62°C για ολόκληρα κομμάτια (για παράδειγμα, ψητό ή μπριζόλα) από βοδινό, μοσχάρι, αρνί και χοιρινό, με 3 λεπτά "ξεκούρασης” μετά το μαγείρεμα
- 62°C για ψάρια ολόκληρα
- 71°C για ωμό ζαμπόν και κιμά, συμπεριλαμβανομένου βοδινού, χοιρινού, μοσχαρίσιου και αρνίσιου
- 74°C για τα πουλερικά, συμπεριλαμβανομένου κιμά από κοτόπουλο και γαλοπούλα
Χρησιμοποιήστε ένα θερμόμετρο τροφίμων για να επαληθεύσετε ότι έχει επιτευχθεί η σωστή θερμοκρασία.
Συμβουλές για μενού σε εξωτερικούς χώρους
- Τα μικρά παιδιά, οι έγκυες γυναίκες, οι άνθρωποι με προβλήματα στο ανοσοποιητικό και οι ηλικιωμένοι έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο τροφικής δηλητηρίασης. Συμπεριλάβετε στο μενού ασφαλέστερες επιλογές για όσους διατρέχουν υψηλό κίνδυνο σε περίπτωση που αρρωστήσουν. Δείτε άλλες «ασφαλέστερες» επιλογές τροφίμων εδώ.
Είναι ασφαλές να τρώμε κρέας, γαλακτοκομικά προϊόντα και αυγά κατά τη διάρκεια της επιδημίας γρίπης των πτηνών;
Το μαγείρεμα όλων των προϊόντων κρέατος και πουλερικών (συμπεριλαμβανομένων των αυγών) στη σωστή θερμοκρασία θα εξολοθρεύσει τα βακτήρια και τους ιούς, συμπεριλαμβανομένου του ιού της γρίπης των πτηνών.
Οι υγειονομικές αρχές συμβουλεύουν αυστηρά το κοινό να μην πίνει μη παστεριωμένο γάλα και να μην τρώει τυριά που προέρχονται από ωμό γάλα. Η παστερίωση είναι αποτελεσματική στην εξόντωση επιβλαβών βακτηρίων και ιών. Επομένως, η κατανάλωση παστεριωμένου γάλακτος και γαλακτοκομικών προϊόντων θεωρείται ασφαλής. Περισσότερες πληροφορίες εδώ.
Συμπτώματα τροφικής δηλητηρίασης
Ακόμα και με προσεκτικό σχεδιασμό, τα τρόφιμα μπορεί να μολυνθούν. Τα συμπτώματα της τροφικής δηλητηρίασης μοιάζουν πολύ με άλλες εντερικές παθήσεις. Μπορεί να εμφανιστούν μέσα σε λίγες ώρες μετά την κατανάλωση ή να χρειαστούν μερικές μέρες για να εμφανιστούν.
Μπορεί να έχετε κοιλιακούς πόνους, να νιώθετε ναυτία, να κάνετε εμετό, να έχετε διάρροια και πυρετό. Εάν αρκετά άτομα που έφαγαν το ίδιο φαγητό εμφανίσουν όλα τα ίδια συμπτώματα, η τροφική δηλητηρίαση είναι η πιθανή αιτία.
Μην ξεχνάτε ότι:
Η μόλυνση των τροφίμων και η τροφική δηλητηρίαση μπορούν συχνά να προληφθούν. Συμβουλευτείτε τον/την παιδίατρό σας αν έχετε οποιεσδήποτε ανησυχίες σχετικά με την τροφική δηλητηρίαση, τι να κάνετε αν παρατηρήσετε συμπτώματα και για τρόπους πρόληψης των τροφιμογενών ασθενειών.
Πηγή: American Academy of Pediatrics
Σχετικά άρθρα

Μέταλλα: Ασβέστιο, Φώσφορος και Μαγνήσιο
Τρία μέταλλα — το ασβέστιο, ο φώσφορος και το μαγνήσιο — αποτελούν το 98% της περιεκτικότητας του σώματός μας σε μέταλλα κατά βάρος. Το ασβέστιο και ο φώσφορος διαδραματίζουν βασικούς ρόλους σε αμέτρητες βιοχημικές αντιδράσεις σε κυτταρικό επίπεδο. Ε…

Πότε εισάγονται το αυγό, οι ξηροί καρποί και άλλες κοινές αλλεργιογόνες τροφές σε ένα βρέφος
Πολλοί γονείς έχουν απορίες και ανησυχίες σχετικά με το πότε μπορούν να εισάγουν με ασφάλεια, τρόφιμα, όπως το αυγό, ή οι ξηροί καρποί στη διατροφή του παιδιού τους. Αν και αυτά τα τρόφιμα είναι συνηθισμένα στη διατροφή των Ελλήνων, είναι επίσης από…

Πρωινό που ενισχύει την μάθηση: Γιατί το πρωινό γεύμα έχει σημασία
Ίσως ο/η έφηβός/ή σας, πάτησε αναβολή στο ξυπνητήρι και δεν έχει χρόνο για πρωινό. Ή συνέβησαν πολλά το πρωί και δεν προλάβατε να ταΐσετε τα παιδιά πριν φύγουν για το σχολείο. Ίσως το παιδί σας αρνείται κατηγορηματικά να φάει πρωινό. Δεν είναι ασυνήθ…