12 τρόποι να μειώσετε τον κίνδυνο του συνδρόμου αιφνίδιου βρεφικού θανάτου και της ασφυξίας

Κάθε χρόνο, περίπου 3.600 βρέφη πεθαίνουν λόγω μη ασφαλών συνθηκών στον ύπνο. Αυτές οι τραγωδίες μπορεί να προκύψουν από τυχαία ασφυξία, από πνιγμό ή στραγγαλισμό. Άλλες σχετίζονται με το σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου (ΣΑΒΘ), το οποίο συχνά συμβαίνει χωρίς προειδοποίηση ή ξεκάθαρη αιτία. Τα καλά νέα είναι ότι υπάρχουν απλά τεκμηριωμένα μέτρα που μπορούν να λάβουν οι γονείς για να δημιουργήσουν ένα ασφαλές περιβάλλον ύπνου για το μωρό τους. Ακολουθούν 12 τρόποι για να δημιουργήσετε ένα ασφαλές περιβάλλον ύπνου για τα βρέφη. Μοιραστείτε αυτές τις πληροφορίες με όποιον φροντίζει το μωρό σας, συμπεριλαμβανομένων των παππούδων, των γιαγιάδων, της οικογένειας, των φίλων, των φροντιστών και του προσωπικού των κέντρων παιδικής φροντίδας.

Σημείωση: Οι παρακάτω συστάσεις αφορούν υγιή μωρά έως 1 έτους. Ένας πολύ μικρός αριθμός μωρών με συγκεκριμένες ιατρικές παθήσεις μπορεί να χρειαστεί να κοιμούνται μπρούμυτα. Ο/Η παιδίατρος του μωρού σας μπορεί να σας πει τι είναι καλύτερο για το μωρό σας.

1. Όταν βάζετε το μωρό σας για ύπνο, να το τοποθετείτε πάντα ανάσκελα.

• Τα μωρά έως 1 έτους πρέπει πάντα να τοποθετούνται με την πλάτη τους ανάσκελα κατά τη διάρκεια του ύπνου, τόσο την ημέρα όσο και τη νύχτα. Ωστόσο, αν το μωρό σας έχει γυρίσει στο πλάι ή μπρούμυτα μόνο του, μπορεί να αφεθεί σε αυτή τη θέση στην περίπτωση που μπορεί ήδη να γυρίζει μόνο του μπρούμυτα και ανάσκελα. Αν το μωρό σας αποκοιμηθεί στο κάθισμα αυτοκινήτου, στο καρότσι, ή κάποιο άλλο φορητό μέσο, θα πρέπει να μεταφερθεί άμεσα σε μια σκληρή, επίπεδη επιφάνεια ύπνου.
• Το φάσκιωμα (τύλιγμα του μωρού με μια ελαφριά κουβέρτα ή πανί) μπορεί να βοηθήσει στο να ηρεμήσει ένα μωρό που κλαίει. Ωστόσο, αν φασκιώνετε το μωρό σας πριν το τοποθετήσετε για ύπνο ανάσκελα, φροντίστε να σταματήστε το φάσκιωμα μόλις το μωρό αρχίσει να γυρίζει μόνο του. Μην χρησιμοποιείτε βαριά πανιά ή μαντήλια για φάσκιωμα.
• Δώστε στο μωρό σας αρκετό χρόνο να ξαπλώνει μπρούμυτα με την κοιλιά, όταν είναι ξύπνιο. Με αυτόν τον τρόπο θα ενδυναμωθούν οι μύες του λαιμού και θα αποφευχθεί η πλαγιοκεφαλία. Να είστε πάντα κοντά στο μωρό σας, όταν είναι μπρούμυτα και να ελέγχετε ότι είναι ξύπνιο.

2. Βάλτε το μωρό σας να κοιμάται σε μια σκληρή, μη κεκλιμένη επιφάνεια ύπνου.

• Κάθε προϊόν ύπνου, όπως κούνια, φορητό κρεβατάκι ή παιδικό πάρκο, πρέπει να πληροί τις τρέχουσες προδιαγραφές ασφαλείας. Βεβαιωθείτε ότι το προϊόν δεν έχει αποσυρθεί και μην χρησιμοποιείτε κούνια που είναι σπασμένη, λείπουν εξαρτήματα ή έχει πλευρικές μπάρες που κατεβαίνουν.
• Καλύψτε το στρώμα με ένα σεντόνι που να εφαρμόζει σφιχτά.
• Μην βάζετε κουβέρτες ή μαξιλάρια ανάμεσα στο στρώμα και το σεντόνι.
• Μην αφήνετε ποτέ το μωρό σας να κοιμηθεί σε πολυθρόνα, καναπέ, κρεβάτι με στρώμα με νερό, σε μαξιλάρια κτλ. (Επίσης, φροντίστε οι ίδιοινα μην κοιμάστε σε πολυθρόνα ή καναπέ, ενώ κρατάτε το μωρό σας.)

3. Κρατήστε μαλακά αντικείμενα, χαλαρά κλινοσκεπάσματα ή οποιαδήποτε άλλα αντικείμενα θα μπορούσαν να αυξήσουν τον κίνδυνο πνιγμού ασφυξίας ή στραγγαλισμού έξω από την κούνια.

• Τα μαξιλάρια, οι κουβέρτες, το πάπλωμα, τα προστατευτικά στρώματα και τα λούτρινα παιχνίδια μπορούν να προκαλέσουν ασφυξία στο μωρό σας. Σημείωση: Οι έρευνες ποτέ δεν έχουν δείξει ότι είναι 100% ασφαλές να υπάρχουν αυτά τα αντικείμενα στην κούνια. Ωστόσο, οι περισσότεροι ειδικοί συμφωνούν ότι αυτά τα αντικείμενα εγκυμονούν μικρό κίνδυνο για υγιή μωρά μετά τους 12 μήνες.

4. Βάλτε το μωρό σας να κοιμάται στο ίδιο δωμάτιο με εσάς, αλλά όχι στο ίδιο κρεβάτι.

• Προτιμήστε αυτή την επιλογή τουλάχιστον μέχρι τους 6 μήνες, αλλά κατά προτίμηση μέχρι το 1ο έτος. Η κοινή χρήση δωματίου χωρίς κοινό κρεβάτι βοηθά στην προστασία έναντι του ΣΑΒΘ κατά το πρώτο έτος ζωής του μωρού.
• Τοποθετήστε την κούνια κοντά στο κρεβάτι και σε απόσταση που μπορείτε να την φτάσετε με το χέρι από το κρεβάτι σας. Μπορείτε εύκολα να παρακολουθείτε ή να θηλάζετε το μωρό σας, έχοντάς το κοντά σας.
• Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής δεν είναι σε θέση να κάνει σύσταση υπέρ ή κατά της χρήσης κρεβατιών δίπλα στο κρεβάτι μέχρι να γίνουν περισσότερες μελέτες.
• Τα μωρά που κοιμούνται στο ίδιο κρεβάτι με τους γονείς τους κινδυνεύουν από το σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου (ΣΑΒΘ), από ασφυξία ή πνιγμό. Οι γονείς μπορεί να πέσουν πάνω στο μωρό κατά τον ύπνο, ή το μωρό μπορεί να μπλεχτεί στα σεντόνια ή τις κουβέρτες.

5. Ο θηλασμός βοηθά στη μείωση του κινδύνου για το σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου (ΣΑΒΘ).

• Η Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής και η ευρωπαϊκή επιστημονική κοινότητα συνιστούν ως μοναδική πηγή διατροφής για το μωρό σας τον θηλασμό με μητρικό γάλα για τους πρώτους περίπου 6 μήνες. Υποστηρίζεται η συνέχιση του θηλασμού και μετά την εισαγωγή στερεών τροφών για όσο εσείς και το μωρό σας επιθυμείτε, έως τα 2 χρόνια ή και περισσότερο.
• Κρατήστε το νεογέννητό σας σε επαφή δέρμα με δέρμα, ενώ θηλάζετε. Αν μπορείτε να θηλάσετε, κάντε το συντομότερο δυνατό μετά τη γέννα. Η επαφή δέρμα με δέρμα είναι, επίσης, ωφέλιμη για τα νεογέννητα που τρέφονται με μπιμπερό.

6. Προγραμματίστε και πηγαίνετε σε κάθε ιατρικό έλεγχο του παιδιού σας. Το μωρό σας να κάνει τους απαραίτητους εμβολιασμούς.

• Πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι οι εμβολιασμοί μπορεί να προστατεύουν από το σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου.

7. Κρατήστε το μωρό σας μακριά από τους καπνιστές και τα μέρη όπου καπνίζουν. Αυτό βοηθά στη μείωση του κινδύνου για το σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου.

• Αν καπνίζετε, προσπαθήστε να το κόψετε. Ωστόσο, μέχρι να το καταφέρετε, διατηρήστε το αυτοκίνητο και το σπίτι καθαρό από καπνό. Μην καπνίζετε μέσα στο σπίτι ή στο αυτοκίνητό σας και μην καπνίζετε κοντά στο μωρό σας, ακόμα κι αν βρίσκεστε έξω.

8. Μην αφήνετε να ζεσταθεί υπερβολικά το μωρό σας. Αυτό βοηθά στη μείωση του κινδύνου για το σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου (ΣΑΒΘ).

• Διατηρήστε το δωμάτιο όπου κοιμάται το μωρό σας σε μια θερμοκρασία που νιώθει άνετα.
• Γενικά, ντύστε το μωρό σας με όχι περισσότερα από ένα επιπλέον στρώμα ρούχων σε σχέση με αυτά που θα φορούσατε εσείς. Το μωρό σας μπορεί να είναι υπερβολικά ζεστό, αν ιδρώνει ή αν το στήθος του είναι πολύ ζεστό.
• Το να ντύνετε το μωρό σας με πολλά στρώματα ρούχων είναι ασφαλέστερο από τη χρήση κουβερτών. Μπορούν, επίσης, να χρησιμοποιηθούν υπνόσακοι-κουβέρτες, υπνόσακοι, ή ζεστά ρούχα για ύπνο. Αν χρησιμοποιείτε υπνόσακο-κουβέρτα, βεβαιωθείτε ότι είναι το σωστό μέγεθος για το μωρό σας και ότι δεν καλύπτει το κεφάλι του.
• Μην χρησιμοποιείτε βαριές κουβέρτες ή βαριά ρούχα.
• Μην βάζετε καπέλα ή σκουφιά στα μωρά, όταν βρίσκονται σε εσωτερικούς χώρους, εκτός από τις πρώτες ώρες μετά τη γέννηση ή στη μονάδα εντατικής νοσηλείας νεογνών.

9. Δώστε στο μωρό μια πιπίλα, όταν κοιμάται. Αυτό βοηθά στη μείωση του κινδύνου για το σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου (ΣΑΒΘ).

• Αν θηλάζετε, περιμένετε μέχρι να εδραιωθεί ο θηλασμός και το μωρό σας να αρχίσει να παίρνει βάρος πριν του δώσετε πιπίλα. Αν δεν θηλάζετε, μπορείτε να ξεκινήσετε τη χρήση πιπίλας όποτε θέλετε. Λάβετε υπόψη ότι κάποια μωρά δεν θέλουν να χρησιμοποιούν πιπίλες.
• Αν η πιπίλα πέσει αφού το μωρό σας κοιμηθεί, δεν χρειάζεται να την ξαναβάλετε.
• Μην χρησιμοποιείτε πιπίλες που συνδέονται με ρούχα βρεφών, κουβέρτες ή μαλακά παιχνίδια, καθώς μπορεί να αποτελέσουν κίνδυνο ασφυξίας ή πνιγμού.

10. Μην χρησιμοποιείτε οικιακές καρδιοαναπνευστικές συσκευές παρακολούθησης για να μειώσετε τον κίνδυνο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου (ΣΑΒΘ).

• Δεν έχει αποδειχθεί ότι οι οικιακές καρδιοαναπνευστικές συσκευές παρακολούθησης μειώνουν τον κίνδυνο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Αν επιλέξετε να χρησιμοποιήσετε αυτές τις συσκευές, είναι σημαντικό να συνεχίσετε να ακολουθείτε τις άλλες οδηγίες ασφαλούς ύπνου.

11. Να είστε προσεκτικοί, όταν αγοράζετε προϊόντα που θεωρούνται ότι μειώνουν τον κίνδυνο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου.

• Προϊόντα όπως σφήνες, ρυθμιστές θέσης, ειδικά στρώματα και ειδικές επιφάνειες ύπνου δεν έχουν αποδειχθεί ότι μειώνουν τον κίνδυνο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου.

12. Ξεκινήστε να προστατεύεστε από τον αιφνίδιο βρεφικό θάνατο κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.

• Προγραμματίστε και πραγματοποιήστε όλες τις προγεννητικές επισκέψεις στον/στην γιατρό.
• Μην καπνίζετε, πίνετε αλκοόλ ή χρησιμοποιείτε ναρκωτικά για διασκέδαση κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ή μετά τη γέννηση του νεογέννητου. Αποφύγετε τους καπνιστές και τα μέρη όπου καπνίζουν.
• Κρατήστε το νεογέννητό σας σε επαφή δέρμα με δέρμα κατά τη διάρκεια του θηλασμού. Αν μπορείτε να θηλάσετε, κάντε το συντομότερο δυνατό μετά τη γέννα. Η επαφή δέρμα με δέρμα είναι επίσης, ωφέλιμη και για τα νεογέννητα που τρέφονται με μπιμπερό.

Περισσότερες πληροφορίες

• Ασφαλής ύπνος: η ιστορία του Γιάννη Τσάρλι